• BIST 107.202
  • Altın 145,263
  • Dolar 3,5161
  • Euro 4,1312
  • Samsun 27 °C
  • İstanbul 27 °C
  • Ankara 25 °C
  • İzmir 27 °C
  • Ordu 26 °C
  • Sinop 26 °C
  • Giresun 26 °C
  • Amasya 25 °C
  • Rize 28 °C
  • Trabzon 28 °C

Mekke-i Mükerreme’deki Cuduriyye Çarşısı

AHMED HALEBİ

Cahiliyye asrından beri, Mekke-i Mükerreme’nin kuzey ile güney arasındaki coğrafi konumu, ticaret için önemli bir sebep olmuştur. İslam dinin bakış açısı ile birlikte Mekke şehri, bir çok ticari kervanın buluştuğu istasyon ve nokta  olmuş, önemi ve yeri ortaya çıkmıştır.

İbrahim (A.S.), hanımı Hacer ve küçük oğlu İsmail (A.S.)’ı zemzem suyunu araştırmak için bıraktığı ve İsmail (A.S.)’ın ayağının altında zemzem suyunu bulduğu ve İbrahim (A.S.)’ın ayak izinin olduğu günden beri bu çorak çöl,insanların dikkatini çekmeden ve burada şehir kurulmadan önce, insanların kalplerindeki sevgiyi üzerine çekmiştir.

Cerhem kabilesi, bu bölgeye gelen ilk kabile  olup, bu kabilenin bu bölgeye gelişi ile ilk adım atılmış oluyordu. Cerhem kabilesi, Hacer(A.S.)’dan burada konaklamak için izin istiyor ve kendisine bu izin veriliyordu. Cerhem kabilesinin Mekke-i Mükerreme’de kalmak istemesi ile, onlarla birlikte Mekke çölünde hayat ve ticaret başlamış oluyordu. Kuran-ı Kerim’de bu yaz ve kış yolculukları şöyle anlatılmaktadır: “Öylesi ise kendilerine açken doyuran ve korku içerisindeyken güven veren bu Kabe’nin Rabbine kulluk ettim”(İhlas Suresi)

Mekke-i Mükerreme, mukaddes bir şehir, ticari bir nokta ve istasyon ve ayrıca hak din arayışçılarının her yıl hac ve umre için geldikleri ve ziyaret ettikleri yer olarak ortaya çıktı. ve her yıl daha fazla artarak çoğalan ziyaretçilerin uğrak yeri olarak zuhur etti. Bu sebeple; oturulacak daha fazla yer ve mahallelere ve ticari yerlerin sürekliliği ve canlılığını karşılayacak çarşı ve pazarlara  ihtiyaç hissedildi. Orada burada ve çeşitli yerlerde, halkın geldiği ve hacı ve umrecilerin ihtiyaçlarını giderdiği pazarlar açıldı, çarşılar kuruldu.

Mekke’deki Haremi Şerife en yakın ve meşhur çarşı Cuduriye Çarşısı’dır ki; bu çarşı çeşitli malların bulunduğu çok zengin bir çarşıdır. Ahmet Subai Hoca’nın; ‘Mekke Tarihi’ kitabında zikrettiği şeylerin dışında, bu çarşının ismi konusunda çeşitli görüşler vardır. Ahmet Subai Hoca, Cuduriye Çarşısı’nın isminin, Osmanlı Devleti zamanında bu bölgede oturan ve nüfuz sahibi  Cuder isminde bir kişiye nispetle verildiği ve ismi tasğir (küçültme edatı)yla cudur isminin Cuduriye şeklini aldığını beyan etmektedir.

Cuduri, hicaz halkının anlayışıyla; kumaş giydirilmiş yorgan demektir ve her evin baş eşyasıdır. Denilir ki; Cuduriye Caddesi; Cudar ismi verilen kumaş giydirilmiş yorgan satılan bir caddeye verilen isimdir. Aynen onun gibi Cuduriye Çarşısı da, Mekke’de bulunan Mescidi Haram’ın genişletilmesi tahtında önü taşlarla örülü eski evlerin yıkılmasıyla ortaya çıkmış, marangozlukta resimli oymalı kapı olarak adı geçen ve bu şekliyle temayüz eden Cuduriye Çarşısı çok sayıda hacının yöneldiği vasıflı eski bir çarşıdır. Buna ek olarak ayrıca; çok sayıda ve ticari malın bulunduğu ticari çarşıdır. Kendisine ulaşılabilecek birden fazla yollar vardır. Karara Mahallesinden başlayıp, Rakube Mahallesi’ne uğrayarak, Gazze Mahallesi’nde son bulan, kendisine ulaşılabilecek bir çok  yollar vardır.

Bu mahallenin ortasında sokaklar bazı aile isimleriyle birlikte tanınır ve isim alır. Temar ailesi, Hoca ailesi gibi.. Bunlardan en şöhretlisi Cuduriye ailesi yeri ve mevkiidir.Burada Mekke halkının adeti olduğu üzere; cenaze merasimlerinde cenazeye Fatiha okunan yer vardır.

                                                                                            Tercüme Eden: Avukat Zekai Gül

 

  • Yorumlar 2
    UYARI: Küfür, hakaret, rencide edici cümleler veya imalar, inançlara saldırı içeren, imla kuralları ile yazılmamış,
    Türkçe karakter kullanılmayan ve büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır.
    Yazarın Diğer Yazıları
    Tüm Hakları Saklıdır © 2012 Hedef Halk | İzinsiz ve kaynak gösterilmeden yayınlanamaz.
    Tel : İnternet Sitesi : (0 541) 292 76 95 Gazete İletişim : (0 362) 234 54 10 Faks : 0(362) 234 64 10