Her yıl 11 Temmuz tarihinde dünya genelinde iki önemli ve anlamlı gün bir arada idrak edilmektedir. Birleşmiş Milletler tarafından küresel sorunlara dikkat çekmek amacıyla ilan edilen Dünya Nüfus Günü ile bireysel bağları güçlendirmeyi hedefleyen Dünya Yalnızları Mutlu Etme Günü, hem toplumsal hem de bireysel düzeyde çeşitli faaliyetlere sahne olmaktadır.
DÜNYA NÜFUS GÜNÜNDE YAPILAN ÇALIŞMALAR
Birleşmiş Milletler Kalkınma Programı (UNDP) tarafından küresel nüfus artışının çevre, sağlık ve eğitim üzerindeki etkilerine dikkat çekmek amacıyla belirlenen bu günde uluslararası düzeyde paneller ve konferanslar düzenlenmektedir. Küresel organizasyonlar ve sivil toplum kuruluşları, sürdürülebilir kalkınma hedeflerine ulaşılması amacıyla demografik verileri ve nüfus politikalarını tartışmaya açmaktadır.
Bunun yanı sıra yerel ve küresel ölçekte aile planlaması, anne-çocuk sağlığı ve cinsel sağlık konularında bilgilendirme kampanyaları yürütülmektedir. Dijital platformlar üzerinden yayımlanan raporlar ve infografikler vasıtasıyla, kaynak dağılımındaki adaletsizlikler ve hızlı nüfus artışının getirdiği altyapı sorunları hakkında toplumsal bilinç oluşturulması hedeflenmektedir.
YALNIZLARI MUTLU ETME GÜNÜNDE ATILAN ADIMLAR
Aynı gün kutlanan "Dünya Yalnızları Mutlu Etme Günü" (Cheer Up the Lonely Day) ise tamamen gönüllülük ve empati esasına dayalı bireysel eylemleri teşvik etmektedir. Bu kapsamda huzurevleri, hastaneler ve bakım evlerine yönelik ziyaretler gerçekleştirilerek sosyal çevresi kısıtlı olan yaşlı ve hasta bireylere moral desteği sağlanmaktadır.
Bireysel düzeyde ise insanlar, uzun süredir görüşmedikleri yakınlarını veya yalnız yaşayan komşularını telefonla arayarak ya da yüz yüze ziyaret ederek iletişim kurmaktadır. Yalnız hisseden kişilere değer verildiğini hissettirmek adına küçük hediyeler göndermek, içten notlar bırakmak ve onları dinlemek üzere zaman ayırmak bugünün en temel aktiviteleri arasında yer almaktadır.
Gerek insan hakları mücadelesinin ilk adımları gerekse kıtalararası iletişim çağını başlatan teknolojik hamleler, bu takvim yaprağını insanlık tarihi açısından benzersiz kılmaktadır. Kronolojik bir sırayla ve farklı kategoriler altında 11 Temmuz’da öne çıkan tarihi olaylar, doğumlar ve kayıplar şu şekildedir:
KÜRESEL FARKINDALIK VE ÖZEL GÜNLER
Birleşmiş Milletler Kalkınma Programı (UNDP), 1989 yılında 11 Temmuz’u Dünya Nüfus Günü ilan etmiştir. Bu tarih, dünya nüfusunun 5 milyara ulaştığı “Beş Milyar Günü” olan 11 Temmuz 1987’ye denk gelmektedir. Günün temel amacı, artan nüfus sorunlarına dikkat çekmek; çevre, sağlık, eğitim ve kaynak dağılımı gibi alanlardaki küresel farkındalığı artırmaktır.
Bugün aynı zamanda "Dünya Yalnızları Mutlu Etme Günü" (Cheer Up the Lonely Day) olarak da anılmaktadır. Özellikle yaşlılar, hastalar veya sosyal çevreleri kısıtlı olan, yalnızlık hisseden bireylere destek olmak, empatiyi ve toplumsal dayanışmayı güçlendirmek hedeflenmektedir. Küçük bir telefon araması, ziyaret veya içten bir not bu özel günde büyük fark yaratmaktadır.
TARİHE YÖN VEREN ASKERİ VE SİYASİ GELİŞMELER
Flaman milisleri ile Fransız ordusu arasında 11 Temmuz 1302'de Belçika'nın Kortrijk kenti yakınlarında Altın Mahmuzlar Savaşı meydana gelmiştir. Feodal dönemin sonlarında yaşanan bu çatışmada, sivil Flaman milisleri sayıca az olmalarına rağmen mızrak ve uzun menzilli silahları etkili kullanarak profesyonel Fransız süvarilerini yenmiştir. Bu zafer, piyadelerin süvarilere karşı üstünlük sağlayabileceğinin kanıtı olarak savaş tarihinde bir dönüm noktası kabul edilir.
Tarihsel süreçte Yahudi toplumlarını etkileyen trajik pogromlar ve sürgün olayları da bu tarihte Küçük Rusya (bugünkü Ukrayna) bölgesinde antisemitik hareketlerin bir parçası olarak yaşanmıştır. Şiddet, yağma ve zorla göç ettirmeleri içeren bu olaylar, hoşgörüsüzlüğün yıkıcı sonuçlarını gösteren acı hatıralar arasında yer almaktadır.
Fransız Devrimi sırasında Marquis de Lafayette, 11 Temmuz 1789’da Ulusal Kurucu Meclis’e İnsan ve Yurttaş Hakları Bildirisi taslağını sunmuştur. Tüm insanların özgür ve eşit doğduğunu, mülkiyet ve güvenlik gibi doğal haklara sahip olduğunu ilan eden bu metin, modern insan hakları düşüncesinin gelişiminde bir kilometre taşı olmuştur.
Kuzey İrlanda’nın karmaşık tarihi açısından da 11 Temmuz, "Twelfth" olarak bilinen 12 Temmuz kutlamalarının arifesi olması nedeniyle bağımsızlık yanlısı (Cumhuriyetçi) ve Birleşik Krallık yanlısı (Birlikçi) topluluklar arasındaki siyasi ve toplumsal gerilimlerin zirveye ulaştığı bir dönemdir.
TÜRKİYE CUMHURİYETİ'NİN KÖKLÜ KURULUŞLARI
Devletçilik politikası çerçevesinde Türkiye'nin sanayileşme hamlesinde lokomotif rol oynayan Sümerbank, 11 Temmuz 1933 tarihinde kurulmuştur. Tekstil başta olmak üzere pek çok sanayi kolunda yatırımlar yapan kurum, ekonomik bağımsızlığın güçlendirilmesine ve çok sayıda fabrikanın açılmasına öncülük etmiştir.
Şans oyunlarını devlet kontrolü altında yürütmek ve elde edilen geliri kamu yararına, sosyal yardımlara ve spor federasyonlarına aktarmak amacıyla kurulan Milli Piyango İdaresi ise 11 Temmuz 1939'da faaliyetlerine başlamıştır.
Eğitim ve teknoloji alanında ise Türkiye'nin önde gelen teknik üniversitelerinden biri olan, mühendislik ve fen bilimleri odaklı İzmir Yüksek Teknoloji Enstitüsü (İYTE), 11 Temmuz 1992 tarihinde İzmir'in Urla ilçesinde kurulmuştur.
BİLİM, TEKNOLOJİ VE YAKIN TARİH
İletişim tarihinde devrim niteliğindeki bir adım olan Atlantik üzerinden ilk uydu televizyon yayını, Telstar uydusu aracılığıyla 11 Temmuz 1962'de gerçekleştirilmiştir. ABD ve Avrupa arasında canlı TV sinyallerinin, telefon ve veri aktarımının yapılmasını sağlayan bu olay, küresel uydu iletişim çağının başlangıcı olmuştur.
Türkiye'nin yakın siyasi tarihinde ise Abdi İpekçi suikastı faillerinden olan Mehmet Ali Ağca ve Yavuz Çaylan, 11 Temmuz 1979 tarihinde sıkıyönetim güçleri tarafından Balıkesir’de yakalanarak adalete teslim edilmiştir.
11 TEMMUZ'DA DOĞANLAR VE YENGEÇ BURCU
Astrolojik olarak 11 Temmuz'da doğanlar Su elementine ait, yönetici gezegeni Ay olan Yengeç burcuna mensuptur. Bu kişiler genellikle duygusal, sezgisel, anaç, korumacı ve ailelerine bağlı yapılarıyla bilinirler.
Doğan Önemli İsimler:
-
Giorgio Armani (Moda Tasarımcısı - İtalya)
-
Yul Brynner (Oyuncu - Rusya/ABD)
-
Susam Kebapçı (Sinema ve Tiyatro Oyuncusu - Türkiye)
-
Haluk Piyes (Yönetmen ve Oyuncu - Türkiye/Almanya)
-
Yeşim Ceren Bozoğlu (Oyuncu - Türkiye)
-
David Tao (Şarkıcı ve Söz Yazarı - Tayvan)
Doğan Futbolcular:
-
Emiliano Sala (Forvet - Arjantin)
-
Orestes (Defans - Brezilya)
-
Gerson Magrão (Orta Saha - Brezilya)
-
Serdar Özkan (Kanat - Türkiye)
-
Çağlar Şahin Akbaba (Kaleci - Türkiye)
11 TEMMUZ'DA ARAMIZDAN AYRILANLAR
Hayattayken kendi disiplinlerinde derin izler bırakan, siyaset, sanat ve iş dünyasından önemli isimler bu tarihte yaşamını yitirmiştir.
Hayatını Kaybeden Önemli İsimler:
-
Halil Rıfat Paşa (Osmanlı Sadrazamı - 1901)
-
Laurence Olivier (Tiyatro ve Sinema Oyuncusu - İngiltere - 1989)
-
Giorgio Strehler (Tiyatro Yönetmeni - İtalya - 1997)
-
Serdar Büyüküstün (İş İnsanı - Türkiye - 2015)
Kaynak: Tuğçe Gevşek
