Milli Dayanışma ve Toplumsal Bütünleşmenin Güçlendirilmesine Dair Kanun’un TBMM’de kabul edilmesinin ardından sürecin uygulama aşamasına ilişkin ayrıntılar gündeme geldi. Basına yansıyan bilgilere göre PKK’nın silah bırakma sürecinin eylül sonuna kadar tamamlanması ve gerekli teyitlerin ardından MGK kararı alınması halinde düzenlemenin ekim ayında uygulanmaya başlanması hedefleniyor.
Kamuoyunda “çerçeve yasa” olarak bilinen Milli Dayanışma ve Toplumsal Bütünleşmenin Güçlendirilmesine Dair Kanun’un TBMM’den geçmesinin ardından gözler sahadaki silah bırakma ve tasfiye sürecine çevrildi.
Yasanın kabul edilmesi tek başına bütün hükümlerin otomatik olarak uygulanacağı anlamına gelmiyor. Düzenlemede öngörülen mekanizmaların devreye girebilmesi için PKK/KCK’nın fiili varlığına son verdiğinin ve silahlarını teslim ettiğinin güvenlik kurumlarınca tespit edilmesi gerekiyor.
EN KRİTİK EŞİK SİLAHLARIN TESLİMİ
Sürecin bundan sonraki aşamasında en önemli başlıklardan biri örgüte ait silah ve mühimmatın teslim edilmesi olacak. Resmi açıklamalarda da yasal zeminin, örgütün silah bırakmasını ve tüm yapılarıyla ortadan kalkmasını sağlamaya yönelik olduğu vurgulanıyor.
Silahların teslim edilip edilmediğine ilişkin değerlendirme ise TBMM tarafından değil, güvenlik kurumlarının oluşturacağı teyit ve tespit mekanizmaları üzerinden yapılacak.
ÖCALAN’DAN YENİ ÇAĞRI BEKLENTİSİ
Türkiye gazetesinin güvenlik bürokrasisine dayandırdığı bilgilere göre, PKK elebaşı Abdullah Öcalan’ın örgüt mensuplarına silahlarını teslim etmeleri ve Türkiye’ye dönmeleri yönünde yeni bir çağrı yapması bekleniyor. Bu çağrının zamanı ve içeriğine ilişkin henüz resmi makamlar tarafından açıklanmış kesin bir takvim bulunmuyor.
Aynı süreçte Kandil’deki örgüt yönetiminin de kullanılan mağaralar, silah depoları ve lojistik alanlara ilişkin bilgi vermesinin beklendiği belirtiliyor.
SİLAH BIRAKMA İÇİN 1,5-2 AYLIK TAKVİM İDDİASI
Basına yansıyan bilgilere göre silahların teslimi, mağaraların boşaltılması ve lojistik malzemelerin güvenlik birimlerine devredilmesi için yaklaşık 1,5 ila 2 aylık bir süreç öngörülüyor. Bu takvimin işlemesi halinde silah bırakma sürecinin eylül ayının sonuna kadar önemli ölçüde tamamlanabileceği değerlendiriliyor.
Ancak söz konusu takvim, henüz kamuoyuna açıklanmış bağlayıcı resmi bir süre olarak değil, sürece ilişkin beklenti olarak öne çıkıyor.
MGK KARARI KRİTİK ÖNEM TAŞIYOR
Silahların teslim edildiğinin ve örgütün fiili varlığına son verdiğinin güvenlik kurumlarınca teyit edilmesinin ardından konunun Milli Güvenlik Kurulu’nun (MGK) gündemine gelmesi öngörülüyor.
TBMM Başkanı Numan Kurtulmuş da daha önce yaptığı açıklamalarda silah bırakmanın bağımsız bir teyit ve tespit mekanizmasıyla doğrulanmasının önemine dikkat çekmişti.
MGK tarafından örgütün tasfiyesine ilişkin karar alınması ve bu kararın Resmi Gazete’de yayımlanmasının ardından yasada öngörülen bazı hukuki mekanizmaların uygulanması gündeme gelecek.
EKİM AYI İÇİN UYGULAMA TAKVİMİ GÜNDEMDE
Basına yansıyan yol haritasına göre silah bırakma sürecinin eylül sonuna kadar tamamlanması ve MGK kararının alınması halinde, çerçeve yasanın ekim ayından itibaren fiilen uygulanmaya başlanması öngörülüyor.
Ancak ekim ayı, şu aşamada resmi olarak ilan edilmiş kesin bir yürürlük tarihi değil. Takvim, sahadaki silah bırakma ve doğrulama sürecinin tamamlanmasına bağlı olacak.
SİLAHLAR NEREYE TESLİM EDİLECEK?
Basına yansıyan bilgilere göre MİT ve ilgili kurumların Irak merkezi hükümeti, Irak Kürt Bölgesel Yönetimi ve bölgedeki diğer yetkililerle temasları kapsamında Erbil ve Süleymaniye öne çıkan merkezler arasında bulunuyor.
Irak’taki örgüt mensuplarının Türkiye’nin bölgede oluşturacağı ilgili mekanizmalara başvurarak teslim süreçlerini yürütmesi planlanıyor. Bu başlıkta da uygulamanın ayrıntılarının resmi makamlar tarafından açıklanması bekleniyor.
SÜREÇ İÇİN İKİ AYRI MEKANİZMA GÜNDEMDE
Basına yansıyan bilgilere göre sürecin yürütülmesi ve denetlenmesi için iki ayrı mekanizmanın oluşturulması planlanıyor. Bunlardan ilkinin yürütme kanadındaki ilgili kurumları bir araya getirecek bir koordinasyon yapısı olması bekleniyor.
İkinci mekanizmanın ise TBMM ve siyasi parti temsilcilerinin süreci takip edebilmesini sağlayacak bir izleme yapısı olarak çalışması öngörülüyor.
6 AYLIK BAŞVURU SÜRESİ ÖNGÖRÜLÜYOR
MGK kararının Resmi Gazete’de yayımlanmasının ardından düzenlemeden yararlanmak isteyen kişiler için 6 aylık başvuru süresinin başlaması planlanıyor. Bu dönemde kişilerin örgütle bağlantıları, işledikleri suçlar ve yasal şartları karşılayıp karşılamadıkları ayrı ayrı değerlendirilecek.
CEZA ERTELEMESİ NASIL UYGULANACAK?
Düzenlemede belirli suçlar açısından cezaların ertelenmesine yönelik hükümler bulunuyor. Basına yansıyan bilgilere göre 15 yıldan fazla hapis cezası gerektiren suçlarda 10 yıl, 15 yıl ve altındaki suçlarda ise 5 yıl erteleme gündeme gelebilecek.
Yargılaması devam eden bazı dosyalarda soruşturma veya davaların askıya alınması, şartları karşılayan hükümlüler açısından ise tahliye sürecinin gündeme gelmesi öngörülüyor.
DÜZENLEME KALICI AF OLARAK UYGULANMAYACAK
Düzenlemenin genel af şeklinde değil, geçici ve belirli koşullara bağlı bir hukuki mekanizma olarak uygulanması öngörülüyor. TBMM Başkanı Numan Kurtulmuş da daha önce çerçeve yasanın “münhasır ve geçici” nitelikte olacağını açıklamıştı.
Erteleme döneminde yeniden terör suçu işlenmesi halinde sağlanan hukuki imkanların kaldırılması ve cezanın infazına devam edilmesi planlanıyor.
SİYASET YASAĞI DA GÜNDEMDE
Yasadan yararlanacak kişilere belirli sürelerle siyasi faaliyet kısıtlaması getirilmesi de gündemdeki başlıklardan biri. Basına yansıyan bilgilere göre bu sürenin kişinin durumuna göre 2 ila 3 yıl arasında değişmesi öngörülüyor.
GÖZLER SAHADAKİ TEYİT SÜRECİNDE
Çerçeve yasanın TBMM’den geçmesiyle hukuki zemin oluşturulurken bundan sonraki en kritik aşamayı silahların fiilen teslim edilmesi, örgütün tasfiyesinin güvenlik kurumlarınca doğrulanması ve MGK’nın karar vermesi oluşturacak.
Sürecin planlandığı şekilde ilerlemesi halinde ekim ayında yeni hukuki mekanizmaların uygulanmaya başlanması gündeme gelebilecek.
Kaynak: Haber Merkezi
