SON DAKİKA
01:30 Hürmüz Boğazı'nda savaş çanları: ABD ordusu İran'a giden gemiyi füzeyle vurdu 00:52 Aziz Yıldırım müjdeyi verdi! Prensipte anlaştık 00:32 Rusya: Ukrayna nükleer santrali kamikaze İHA ile vurdu! 00:09 Otobanda can pazarı: 4 araç birbirine girdi, ölüler var 23:48 Çin'den korkutan uyarı: Küresel nükleer çatışma riski artıyor 23:17 Yok böyle bir final Şampiyonlar Ligini kazanan takımı penaltılar belirledi 22:16 TFF Başkanı Hacıosmanoğlu'ndan zehir zemberek sözler: Türkiye yabancı çöplüğü değil! 22:00 Özgür Özel'den Kemal Kılıçdaroğlu'nun açıklamalarına yanıt 21:53 CHP Samsun İl Başkanı Mehmet Özdağ Ankara'da: Özgür Özel'in yanındayız 21:53 Özgür Özel'den İsmet İnönü'nün kabri başında dikkat çeken açıklama 21:47 Köpeğe çarpmamak isterken şarampole uçtu 21:35 Bolu'da iki ayrı trafik kazası: 10 yaralı 21:30 Milyonlarca meme kanseri hastasını kemoterapiden kurtarabilir 21:27 Özgür Özel'den kurultay çağrısı 21:08 Bayram günü kahreden haber: 9 saat arayla cansız bedenleri bulundu 20:57 Özgür Özel’in Ankara'daki mitingine Samsun'dan katılan oldu mu? Samsun Milletvekili Murat Çan neden katılmadı? Jet açıklama geldi... 20:33 Samsun'un gururu dünya sahnesinde: OMÜ, NAFSA 2026 Fuarı'na damga vurdu! 20:21 Özgür Özel'den Kemal Kılıçdaroğlu'na FETÖ tepkisi! İftiraları şimdi kendisi sahipleniyor 20:08 Bayram dönüşü dehşet! Tartıştığı sürücüyü darbetti 19:51 Samsun'da satılık arsa! Asarcık Belediyesi'nden milyonluk satış...
ÇİN HALK CUMHURİYETİ

ÇİN HALK CUMHURİYETİ

Hazır

Giriş: 19.01.2020 12:07 Güncelleme: 30.05.2026 21:55
1912’de Çin’in ilk cumhurbaşkanı olan  Sun Yat-Sen'in görevden çekilmesiyle General Yuan Shikai ülkede diktatörlüğünü kurmuştur. Bu dönemde hükümet ile komünistler arasında başlayan gerginlik iç savaş...

1912’de Çin’in ilk cumhurbaşkanı olan  Sun Yat-Sen'in görevden çekilmesiyle General Yuan Shikai ülkede diktatörlüğünü kurmuştur. Bu dönemde hükümet ile komünistler arasında başlayan gerginlik iç savaşa neden olmuştur. Durumdan yararlanan Japonya, 1931’de Mançurya’yı işgal ederek, kukla bir devlet kurmuş ve 1937’den sonra da Çin’in içlerine doğru ilerlemiştir.

İkinci Dünya Savaşı’nın sonunda teslim olan Japonya, işgal ettiği Mançurya ve Tayvan’dan çekilmiş ve Çin Cumhuriyeti, BM’nin beş daimi üyesinden biri olmuştur.

Savaş döneminde ara verilen iç savaş 1946’da yeniden başlamış ve 1949’da Mao Zedong liderliğinde Çin Halk Cumhuriyeti’nin ilanıyla son bulmuştur. Çin Cumhuriyeti de Tayvan’a çekilmiştir.

1950’deki Kore Savaşı’nda Kuzey Kore'yi destekleyen Çin Halk Cumhuriyeti, BM karşısında yenilerek, çekilmiş, ancak 1951’de Tibet'i işgal etmiştir.

Çin Halk Cumhuriyeti bir dizi kampanya ve beş yıllık kalkınma planları yapmıştır. Büyük toprak sahipleri idam edilmiş, laogai adı verilen cezai çalışma kampları kurularak, kollektifleştirme ve sanayileşme atılımları başlatılmıştır. Büyük İleri Atılım olarak adlandırılan iktisadi ve sosyal planın başarısızlıkla sonuçlanması sonucu milyonlarca insan ölmüştür. 1966'da Mao tarafından başlatılan Kültür Devrimi, toplumda büyük kargaşaya yol açmıştır.

1972'de ABD ile diplomatik ilişkiler kurularak, Çin Cumhuriyeti yerine Çin Halk Cumhuriyeti, BM Güvenlik Konseyi’nin daimi üyeliğine alınmıştır.

1976'da Mao'nun ölümünden sonra Dörtlü Çete, aşırılıklar nedeniyle suçlanarak, tutuklanmış ve Kültür Devrimi’ne son verilmiştir. Mao'nun halefi Hua Guofeng'i tasfiye edilerek, Deng Xiaoping iktidara oturmuştur. Ekonomik reformlar yapılarak, planlı ekonomiden piyasa sosyalizmine geçilmiştir.  

Demokratik hakların geliştirilmesi amacıyla 1989'da başlayan öğrenci protestoları kanlı biçimde bastırılmıştır.

1990'lardan itibaren Çin ekonomisi yıllık ortalama .2 civarında büyümeye başlamıştır.

1997'de Hong Kong ve 1999'da Makao, Çin Halk Cumhuriyeti'ne devredilmiştir. 2001’de Dünya Ticaret Örgütü'ne üye olunmuş ve 2000'li yıllardan itibaren Çin Halk Cumhuriyeti’nin ekonomik kalkınması üst sıralara yükselmiştir.

Çin Halk Cumhuriyeti bugün 1,4 milyarlık nüfusuyla dünyanın en büyük nüfusa sahip ülkesidir ve 1970’li yılların sonlarına doğru uygulamaya başladığı reformlarla da dünyanın en büyük ekonomik güçlerinde birisi olmuştur. Çin ekonomisi bugün ABD’den sonra gelmekte, hatta dünyanın en büyük üreticisi ve ihracatçısı konumuna yükselmiştir. Kısacası Çin ekonomisi, devasa boyutuyla dünyanın en etkili ekonomisi durumundadır.

Çin Halk Cumhuriyeti, nükleer silahlarıyla dünyanın en büyük ordusuna sahip olması nedeniyle de önemli bir askeri güç konumundadır. Savunma bütçesi ABD’den sonra gelmektedir. Diğer taraftan BM Güvenlik Konseyi’nin beş daimi üyesinden biri olarak Çin, uluslararası politikada da önemli bir etkiye sahiptir.

Bu haberi nasıl buldunuz?

Yorum Yap