Oğlumun önerisiyle telefonuma yüklediğim bir uygulama, dünyanın neresinde olursa olsun meydana gelen depremleri anında haber veriyor. Oğlumun dediğine göre uygulama, önlem alabilmemiz için depremleri birkaç saniye önceden de bildiriyormuş.
Doğru olduğunu kabul edelim ama oluşmasından birkaç saniye önce haberdar olacağımız bir depreme karşı ne kadar önlem alabiliriz, bilemedim.
Ülkemizin 11 ilinde 50 binin üzerinde vatandaşımızı yitirdiğimiz 6 Şubat depremleri, etkili olduğu illerimizde, özellikle Antakya’da büyük yıkıma yol açtı, biliyorsunuz.
Kahramanmaraş’ın Elbistan ilçesi yakınlarında gerçekleşen depremin merkez üssüne kuş uçuşu yaklaşık 600 kilometre uzaklıktaki Samsun’un İlkadım ilçesindeki evimde o korkuyu yaşadığımı hatırlarım.
Özellikle ikinci deprem öğle saatlerinde meydana gelmişti. O sıralarda, gece meydana gelen deprem nedeniyle bölgeden gelen acı haberlere dair bir şeyler yazmaya çalışıyordum. Beşinci kattaki evimiz sallanırken, zeminin ayaklarımın altından kaydığı o anlarda yaşadığım çaresizliği kelimelere nasıl dökerim, bilemedim.
Kuş uçuşu yaklaşık 600 kilometre uzaktaki evimde ben o çaresizliği yaşarken, depremin yıkıp geçtiği yerleşim yerlerindeki insanların ne hissettiklerini hep düşünürüm.
İki gün önce günlerden 17 Ağustos’tu.
Üzerinden 27 yıl geçti ama 17 Ağustos 1999 günü Kocaeli’nin Gölcük ilçesi merkezli 7,4 büyüklüğündeki depremin sebep olduğu acı ve yıkım hâlâ unutulmuş değil.
Unutmamalıyız da.
Deprem ülkesiyiz çünkü.
Halkımızın dini duygularını sömürmesiyle bilinen bir cemaatin sözde yayın organının sahibi, Allah’ın bizi cezalandırdığını söylemişti.
Oysa Rahman ve Rahim olan, yani esirgeyen ve bağışlayan Yüce Allah’ın kullarını deprem gibi felaketlerle cezalandıracağına inanmam.
Hesap gününe inanan Müslümanlarız. İnanışımıza göre hesap günü mahşerde olacak ve orada Yaradan’a hesap vereceğiz.
Deprem bir doğa olayıdır.
Türkiye bir deprem ülkesidir.
Bunu kabul edeceğiz ve ona göre önlem alacağız.
İnananlar dua etmeye de devam edecekler elbette. Ancak dua etmek, depreme karşı önlem almamızı engelleyen bir gerekçe değildir.
Şunu kabul etmeliyiz:
Deprem tek başına öldürmez.
Asıl can kaybına, depreme dayanıklı olmayan binaların yıkılması neden olur.
İnananlar olarak malzemeden çalmayacağız yani.
İnanmayanlar varsa onlar da çalmayacak elbette.
Japonya’da da deprem oluyor. Hem de bizim yaşadıklarımızdan daha şiddetli depremlerle karşılaşıyorlar. Buna rağmen can ve mal kayıpları, yapı güvenliği ve hazırlık düzeyleri sayesinde bizim yaşadığımız kayıplara göre çok daha düşük olabiliyor.
Samsun, Kuzey Anadolu Fayı’na çok yakın bir yerde kuruludur, biliyorsunuz.
Faya kuş uçuşu yaklaşık 70-80 kilometre uzaklıktayız.
Kahramanmaraş merkezli depremlerin merkez üssüne yaklaşık 600 kilometre uzaklıktayken yaşadığımız korkuyu düşünürsek, bize 70-80 kilometre uzaklıktaki bir fayın kırılması hâlinde yaşayabileceğimiz felaketin boyutunu tahmin etmek hiç de zor olmasa gerek.
Samsun’un yapı stoku, yaşamamız muhtemel bir depreme ne kadar dayanıklıdır diye sormanın sanırım bir anlamı yok.
Uzmanlarımız sürekli uyardıkları için yapı stokumuzun hiç de iç açıcı durumda olmadığını biliyoruz aslında.
Üç mahallemizde kentsel dönüşümün başlamış olması önemli bir adım elbette. Ama yeter mi, bilemedim.
Türkiye bir deprem ülkesidir.
Samsun da deprem tehlikesi bulunan bir kenttir ve Kuzey Anadolu Fayı’na yakınlığı nedeniyle bu gerçeği göz ardı edemeyiz.
Bu gerçeği unutmayalım.
Çok geç olmadan önlemlerimizi alalım.
Çünkü deprem olduğunda birkaç saniye önceden haber veren bir uygulamanın bize sağlayabileceği en büyük avantaj, belki de yalnızca birkaç saniye olacaktır.
Asıl hazırlığı ise deprem olmadan önce yapmak zorundayız.