Ondokuz Mayıs Üniversitesi (OMÜ) Ziraat Fakültesi Bitki Koruma Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Sebahat Sullıvan, fındık üreticilerini fındık kozalak akarlarıyla mücadelede en kritik dönemde oldukları konusunda uyardı.
Sullıvan, fındık kozalaklarını elle toplayıp atmanın tam zamanı olduğunu belirterek, çiftçilere şu önemli çağrıyı yaptı: "Fındık kozalaklarını koparıp yere atın! Ancak yakmayın, gömmeyin, plastik poşete koymayın ya da bahçeden uzaklaştırmayın. Koparılan kozalakları yere attığınızda, zararlı akarlar besin bulamayarak ölecek, ancak yararlı böcekler hayatta kalacaktır."
"KOZALAK AKARLARI VERİMİ DÜŞÜRÜYOR"
Türkiye, dünyada fındık üretiminde ilk sırada yer almasına rağmen, birim alandan elde edilen verimin oldukça düşük olduğunu vurgulayan Prof. Dr. Sullıvan, en büyük zararlılardan birinin fındık kozalak akarları olduğunu belirtti.
"Bu akarlar, gözle görülmeyecek kadar küçük olmalarına rağmen, meyve verecek tomurcuklarda 'kozalak' denilen anormal oluşumlara sebep olarak verimi doğrudan etkiliyor. Özellikle tombul, mincane ve uzunmusa çeşitlerinde yüzde 70’lere varan zarar gözlemleniyor. Bu çeşitleri yetiştiren üreticilerimizin çok dikkatli olması gerekiyor."
"ŞUBAT VE MART AYI EN UYGUN DÖNEM"
Fındık kozalak akarlarıyla mekanik ve kimyasal mücadele yöntemleriyle başa çıkılabileceğini belirten Sullıvan, şubat sonu ve mart başında mekanik mücadeleye başlamanın büyük avantaj sağlayacağını söyledi.
"Mekanik mücadele, kozalakların kışın yapraksız dönemde elle toplanarak yere atılmasıdır. Bu yöntem, zararlının yoğunluğunu azaltmada oldukça etkilidir. Son yıllarda kozalak akarlarının yoğunluğu arttığı için fındık üreticileri bu dönemi kaçırmamalıdır."
Ayrıca, püslerin (erkek çiçek) ve karanfillerin (dişi çiçek) zarar görmesi nedeniyle yeterli tozlaşmanın gerçekleşemediği, bu durumun verim kaybına yol açtığı da belirtildi.
"2 YIL PEŞ PEŞE YAPILAN MÜCADELE VERİMİ ARTIRIR"
Fındık kozalak akarlarıyla mücadelede hem mekanik hem de kimyasal yöntemlerin iki yıl üst üste uygulanması durumunda zararların önemli ölçüde azalacağını belirten Sullıvan, kimyasal mücadelede dikkat edilmesi gereken noktaları şu şekilde özetledi:
- İlaçlama için en uygun zaman: Nisan sonu ve Mayıs başı.
- Kimyasal mücadele kararı için: Bahçelerde kozalak sayımı yapılmalı. Bir dalda 5’ten fazla kozalak varsa ilaçlama gerekli.
- Önerilen ilaç: Islanabilir toz kükürt (%80 WP), fındık küllemesine karşı da etkili olup organik tarımda kullanılabiliyor.
- Uygulama: Dekara 800 gram kükürt, tüm dalları kaplayacak şekilde uygulanmalı.
- Atomizör kullanımı: Dekara 50 litre su atacak şekilde ayarlanmalı.
"Eğer hem mekanik hem de kimyasal mücadele 2 yıl peş peşe uygulanırsa, fındık kozalak akarlarının oluşturduğu zarar önemli ölçüde azalacaktır." dedi.
"KOZALAKLARDAKİ YARARLI BÖCEKLERE ZARAR VERMEYİN"
Fındık kozalak akarlarıyla mücadelede yanlış yöntemler uygulanmaması gerektiğini vurgulayan Prof. Dr. Sullıvan, kozalakların içindeki yararlı böceklerin korunmasının önemine dikkat çekti: "Kozalaklar içinde bulunan faydalı böcekler, koparılan kozalakları terk ederek doğada yaşamaya devam edebilirler. Ancak zararlı akarlar hareket edemez ve kuruyan kozalaklar içinde besinsiz kalarak ölürler. Bu nedenle, kozalakları yakmayın veya poşete koyup imha etmeyin. En doğru yöntem, onları koparıp yere atmaktır."
ÜRETİCİLERE ÇAĞRI: FINDIK VERİMİNİ ARTIRMAK İÇİN ŞİMDİ MÜCADELE EDİN!
Prof. Dr. Sebahat Sullıvan, fındık üreticilerine çağrıda bulunarak kozalak akarlarıyla mücadelede en etkili zamanın şu an olduğunu vurguladı. Verimi artırmak isteyen üreticilerin, şubat-mart aylarında mekanik mücadeleye başlaması ve nisan-mayıs aylarında kimyasal mücadeleyi bilinçli bir şekilde uygulaması gerektiğini belirtti.
"Her yıl verim kaybı yaşayan üreticilerimizin bu zararlıya karşı daha dikkatli olmaları ve bilinçli mücadele etmeleri büyük önem taşımaktadır. Eğer bu mücadele 2 yıl üst üste düzenli yapılırsa, fındık kozalak akarları nedeniyle yaşanan verim kaybı büyük ölçüde önlenebilir."
Anadolu Ajansı
