Göğüs Hastalıkları Uzmanı Prof. Dr. Şevket Özkaya, pandemi sonrasında genç yaş grubunda gözlemlenen ani ölüm vakalarındaki artışın nedenini bilimsel verilerle açıkladı. Prof. Dr. Özkaya, son dönemde spor sırasında veya sonrasında yaşanan beklenmedik kalp krizlerinin ve ölümlerin, Kovid-19 virüsünün damarlarda oluşturduğu kalıcı hasardan kaynaklandığını ifade etti.
Prof. Dr. Özkaya, bu durumun ardında yatan mekanizmayı “endotelit” olarak tanımladığı damar iç yüzeyi hasarı olduğunu belirterek, bu tespitleri uluslararası dergilerde yayımladıklarını kaydetti.
KOVİD-19 SONRASI DAMARLAR 5 YIL YAŞLANIYOR
Virüsün özellikle kılcal damar düzeyinde ciddi hasar bıraktığına dikkat çeken Prof. Dr. Özkaya, Avrupa Kalp Dergisi’nin son verilerine göre bu durumun “Kovid-19 sonrası damar yaşlanmasının hızlanması” olarak adlandırıldığını belirtti:
“Virüsü geçirenlerde damar yaşı, takvim yaşından daha yaşlı hale geliyor. Bu etki bazı kişilerde 5 yıllık yaşlanmaya eşdeğer. Endotelit dediğimiz bu hasarın ani ölümleri tetiklediğini saptadık.”
ANİ ÖLÜMLERİN SEBEBİ VİRÜSÜN DAMAR YAPISINA VERDİĞİ HASAR
Kamuoyunda sıkça tartışılan, ani ölümlerin nedeni olarak aşıların gösterilmesi iddialarına da netlik getiren Prof. Dr. Şevket Özkaya, bu iddiaları yalanladı. Özkaya, ani ölümlerin asıl sebebinin Kovid-19 aşıları değil, virüsün damar yapısına verdiği hasar olduğunu vurguladı. Aksine, aşıların hastalık şiddetini ve damar içi hasarı azaltarak koruyucu rol oynadığını ifade etti.
AĞIR SPOR SONRASI KALBİ AŞIRI ZORLAMA RİSKİ
Prof. Dr. Özkaya, Kovid-19 geçirdikten sonra yoğun egzersiz yapan gençlerde ani kalp krizlerinin görülme riskinin arttığını belirterek uyarılarda bulundu:
“Pandemi öncesi yaptığı ağır sporları aynı şekilde sürdüren bazı kişilerde ciddi kalp ve akciğer sorunları ortaya çıkabiliyor. Kovid-19 sonrası kalp ve akciğer kılcal damarlarındaki hasar nedeniyle ağır egzersiz sırasında vücut yeterli oksijenlenmeyi sağlayamıyor; bu durum ani ölüme kadar gidebiliyor.”
HASAR GERİ DÖNDÜRÜLEBİLİR
Prof. Dr. Özkaya, Kovid-19 geçirenlerin sadece kısa vadeli komplikasyonlara değil, uzun vadeli damar yaşlanmasına da dikkat etmesi gerektiğini belirtti. Ancak bu hasarın tamamen kalıcı olmadığını da vurguladı. Özkaya, alınacak önlemlerle bu sürecin yavaşlatılabileceğini kaydetti: “Yaşam tarzı düzenlemeleri, kan basıncının kontrolü, kalbi aşırı zorlayan egzersizlerden kaçınma ve uygun ilaç tedavileriyle bu süreç yavaşlatılabilir.”
İhlas Haber Ajansı
