Güneş'in yüzeyinde yer alan AR4274 aktif bölgesinde son günlerde üç güçlü patlama kaydedildi. Bilim insanları, bu olağanüstü aktivite sonucunda uzaya fırlayan ve Koronal Kütle Atımı (CME) olarak adlandırılan plazma parçacıklarının Dünya'ya ulaşabileceği uyarısında bulundu.
Özellikle 9 Kasım'da gerçekleşen X1.7 şiddetindeki patlama, doğrudan Dünya yönüne fırlayan bir CME'ye neden oldu ve Türkiye saatiyle 09.30’da zirveye ulaşarak güçlü bir radyo kesintisine yol açtı.
11-12 KASIM TARİHLERİNE DİKKAT
ABD Ulusal Okyanus ve Atmosfer Dairesi (NOAA), Güneş'teki bu yoğun aktivite nedeniyle alarm durumuna geçti. NOAA, 10 Kasım için G1 (hafif) seviyesinde bir uyarı yaparken, 11-12 Kasım tarihleri için ise etkileri daha ciddi olabilecek G2 (orta şiddette) jeomanyetik fırtına uyarısını yayımladı.
Jeomanyetik fırtınaların; uydu sistemleri, GPS sinyalleri ve elektrik şebekelerinde kısa süreli kesintilere neden olabileceği bildirildi. Öte yandan, bu durumun bir yan etkisi olarak, genellikle kutup bölgelerinde görülen kuzey ışıklarının (aurora) normalden daha güney enlemlerde gözlemlenmesi de mümkün hale geliyor.
EN AZ İKİ CME DÜNYA'YA DOĞRU İLERLİYOR
Gözlem verilerine göre, şu anda gezegenimize doğru ilerleyen en az iki plazma bulutu tespit edilmiş durumda. İlki 7 Kasım'daki patlamadan kaynaklanırken, ikincisi ise 9 Kasım'daki X1.7 patlamasının ürünü. Ayrıca 10 Kasım sabahı aynı bölgeden meydana gelen X1.2 şiddetindeki ikinci bir X sınıfı patlama da Dünya yönüne yeni bir CME göndermiş durumda.
NASA'nın SOHO ve STEREO uzay gözlemevlerinden gelen veriler incelenirken, ilk modeller üçüncü ve muhtemelen daha güçlü olan bu CME'nin de 12 Kasım civarında Dünya'nın manyetik alanına çarpabileceğini gösteriyor.
X sınıfı patlamalar, Güneş'in manyetik alanında biriken enerjinin aniden serbest kalmasıyla oluşan ve iletişim sistemlerinde ciddi bozulmalara yol açabilen en güçlü radyasyon patlamaları olarak biliniyor.
Uzmanlar, önümüzdeki birkaç gün boyunca Güneş'teki bu yüksek enerjili faaliyetlerin devam etmesi halinde, manyetik fırtınaların ve parlak kuzey ışıklarının Dünya genelinde daha sık gözlemlenebileceği uyarısında bulunuyor.
sozcu.com.tr