Samsun'un gelişememesinin altında yatan en önemli olayların başında; Samsun'da ekonominin başında olanların 'yatırımcıların önünü tıkaması gelir'.
Bunu kaç kez yazdım bilmiyorum ki;
Samsun'a yatırım için gelenlerin önü 'yer yok' diye kesilir ama tahsis edilmiş yerlerin çoğunda 'kimin ne iş yaptığı bile bilinmez.
Samsun'dan merkeze çekilen Vali Osman Kaymak bile bu konuyu açık yüreklilikle dile getirmişti:
"Samsun GIDA OSB'de yer tahsisi yapılmış firmaların durumlarına bakılacak ve üretim ile istihdam vaatlerini yerine getirmemişlerse gereği yapılacak" demişti.
Demişti demesine ama sonrasında da 'Bizim o kadar konuyu gündeme getirmemize rağmen' yapamamıştı.
Sonra da 'Samsun'daki görev süresini tamamlayıp' merkeze yelken açtı.
Hepimiz hatırlarız süt ürünleri firması Kaanlar, Samsun'dan 20 bin metrekare yer istedi fabrika kurmak için.
Kendisine 'yeri bulamadıkları gibi garip de bir soru sorulduğu çok konuşuldu.
Sütü nereden bulacaksın denildi.
Soruya bak.
Sanki adam yeni başlıyor işe.
MÜSİAD'ın genel başkanı olmasının yanı sıra bu işi yıllardır yapıyor Abdurrahman Kaan.
Sanki başarısız bir işadamı da, adama işini öğretmeye çalışıyorlar.
Neyse sonuçta, Samsun'da her şey eski tas eski hamam şeklinde sürüyor.
Vali Kaymak gitti, yerine Zülkif Dağlı geldi.
Ben de bu satırları Vali beyin konudan haberdar olması için yazıyorum aslında.
Çünkü Vali Dağlı'ya anlatılan Samsun ile, bu kentin hafızasında yer alan yaşanmışlıkların yer aldığı Samsun arasında dağlar var.
Şimdi 81 ilde ihracata ilk adım programında pilot il olmuş ya Samsun; acaba ne bekliyorlar ve ne yapacaklar; ekonominin patronları.
Bana göre derhal bir değişim yaşanması gereken, Samsun'un önünün açılması için şart olan noktadır; Samsun Ticaret Odası yönetimi ve Samsun Ticaret Borsası yönetimi.
Hatta MÜSİAD.
MÜSİAD Başkanı Haluk Tan'la da bu konuyu konuştuğumda; 'Biz de zaten iki dönem. Bana üç dönem yap deseler de yapmam zaten. Ama yapana katkı veririm' dedi.
Böyle de olmalı.
Samsun Ticaret ve Sanayi Odası Yönetim Kurulu Başkanı Salih Zeki Murzioğlu, artık gençlerin önünü açmalı.
Samsun Ticaret Borsası Başkanı Sinan Çakır da.
Artık abilik yapmalılar.
Madem "81 İlde İhracata İlk Adım Programı" kapsamında, pilot il seçildi, 'onlarda pilot bir uygulama yapsınlar ve yeni genç dinamik, ticaretlerinde başarılı isimlere koltuklarını devretmek için harekete geçsinler.
Samsun ihracatının durumu da ortada;
Gelişemediği de.
Ne kadar gerilerde olduğu da.
Halen 1 milyar lira hedefi olduğundan söz ediliyor.
Emsal illerde milyarlar 'çok geride kaldı'.
İhracat rakamı 2019'da 710 milyon dolara çıktı.
Yine Samsun'un eski Valisi Osman Kaymak'ın sözlerine yer vermek gerekiyor;
Samsun ilimizin ihracatı 710 milyon TL ama yeterli değil.
Türkiye'nin gelişmesi ihracata bağlıdır. O anlamda Samsun olarak biz ihracatımızı yeterli görmüyoruz. Bu ilin ekonomik faaliyetlere katılmasına bağlı. Samsun potansiyeli çok yüksek bir ildir."
Peki neden olmuyor.
Samsun'un bu konudaki tek sorunu, "Makamlara oturanların yapışmışçasına yıllarca kalkmamasıdır ve Samsun'un ortak aklı, ortak paydayı gerçekleştirememesidir".
Samsun sözde bir tarım kenti ama Samsun merkezli ihracat diyeceğimiz tarımsal ürünümüz bir elin parmakları kadar..
Güya sanayi kentiyiz ama 'sanayicileri kaçırıyoruz'.
Sağlık kentiyiz 'ama sağlığın en pahalı olduğu kentiz ne hikmetse'..
Spor kentiyiz ama 'Samsunspor uçurumun dibinden döndü.'
Samsun'un demir çelik üretimi olması, ihracat rakamlarında yerlerde sürüneceğiz. 2019 rakamları 137,3 milyon dolar.
Rusya hemen yanımızda duruyor; En fazla ihracat yapılan ülke Hollanda nedense. 2019 rakamları 88,3 milyon dolar.
Rusya'dan ise neredeyse ithal etmediğimiz ürün yok. Tam geçen yıl ödenen dolar 279,4 milyon.
Danimarka'dan 72,1 milyon dolar, ABD'den 55,9 milyon dolarlık ithalat yaptık.
Yani Samsun'da ters giden o kadar şey var ki..
O nedenle Samsun ihracatta ilk adımda pilot il olsa ne yazar, olmasa ne yazar.
Eski tas eski hamam olduktan sonra.
Zihniyetler değişmeden 'değişim beklemek', boşa geçen son 15 yıla 'bile haksızlık olur'.
Hele ki Samsun'un bu talihsiz döneminden asla çok şey beklemiyorum.
Çünkü her geçen gün eriyor, 'büyüme hayal gibi'.
1 milyar dolar hedefi 'bu zihniyetle' 2020'de, hatta bu yıldan vazgeçtim 2021'de başarırlarsa;
İhracatta İlk adım değil, 'uzun atlama olur'.
Hepsini kutlarım da.
Kazanan Samsun olsun..
Bu kenti seven kim istemez ki..
TSO Başkanı Zeki Murzioğlu
Samsun eski Valisi Osman Kaymak
Samsun Valisi Zülkif Dağlı
MÜSİAD Genel Başkanı ve Kaanlar Firması sahibi Abdurrahman Kaan