Sosyal medyada yer alan iddialara göre, IQ seviyesi 79’un altında olan bireylerin Türkiye’de sürücü belgesi alamayacağı öne sürüldü. Trafik güvenliğini artırmak amacıyla böyle bir düzenleme yapıldığı iddiası kamuoyunda tartışma yarattı.
ZEKA SEVİYESİ EHLİYET ALMADA ENGEL Mİ?
Türkiye Gazetesi kaynaklı habere göre, ehliyet almak isteyen sürücü adayları için yeni bir düzenleme gündemde. Buna göre, zeka seviyesi (IQ) 79’un altında olan kişilere sürücü belgesi verilmeyeceği iddia ediliyor. Ancak söz konusu uygulamaya dair henüz resmi bir açıklama bulunmuyor.
İddialar, özellikle "Sürücü Adayları ve Sürücülerde Aranacak Sağlık Şartları ile Muayenelere Dair Yönetmelik" kapsamında dikkat çekiyor. Yönetmeliğe göre, ruhsal ve nörolojik sağlık durumu sürücü belgesi alımında belirleyici unsurlar arasında yer alıyor.
YÖNETMELİKTE IQ DÜZEYİNE DİKKAT ÇEKİLİYOR
Yönetmelikte, “zeka geriliği (IQ düzeyi 79 ve altı)” olan kişilerin ehliyet alamayacağı açıkça belirtiliyor.
Aynı listede yer alan diğer engelleyici durumlar arasında ise:
- Bunama (demans),
- Dikkat, bilinç ve davranış bozuklukları,
- Alkol ve madde bağımlılığı,
- Muhakeme ve dürtü kontrol bozukluğu gibi durumlar bulunuyor.
Yetkili ruh sağlığı uzmanları tarafından yapılan değerlendirmeler, kişinin ehliyet alıp alamayacağı konusunda nihai kararı belirliyor.
IQ TESTİ ZORUNLU MU OLACAK?
Sosyal medyada yer alan bazı yorumlara göre, bu düzenlemeyle birlikte sürücü adaylarının sağlık kuruluşlarında IQ testi yaptırmasının zorunlu hale geleceği öne sürülüyor. Testin amacı ise dikkat, tepki hızı ve karar verme yeteneği gibi bilişsel becerileri ölçmek.
Ancak şu aşamada uygulamanın nasıl yürütüleceği, hangi testlerin kullanılacağı veya IQ testlerinin rutin hale gelip gelmeyeceği belirsizliğini koruyor. Dolayısıyla bu konuda resmi makamlarca yapılmış bir zorunluluk açıklaması henüz bulunmuyor.
RESMİ MEVZUATTA NE YAZIYOR?
Yönetmelik Maddesi: Sürücü belgesi verilemeyecek ruh sağlığı durumları arasında IQ seviyesi 79 ve altı olan zeka geriliği tanımlı bireyler açıkça yer alıyor.
Bu madde, zeka geriliği olan bireylerin ehliyet almasının engellendiğini gösterse de, uygulamanın genelleştirilip tüm adaylara test zorunluluğu getirilip getirilmeyeceği henüz net değil.
Tuğçe Gevşek
