İşsizlik maaşı pek çok çalışan için işsiz kaldığı dönemlerde önemli bir güvence oluşturuyor. İşsiz kalan işçilere prim gün sayısına göre 6 aydan 10 aya kadar işsizlik maaşı bağlanıyor. Ancak işsizlik maaşından tam anlamıyla yararlanabilmek için başvurunun yasal süresi içinde yapılması gerekiyor. Başvuruyu geciktiren çalışanların hak ettiklerinden daha az işsizlik maaşı alacağı belirtildi.
İşsizlik maaşında milyonlarca çalışanı ilgilendiren kritik ayrıntılar netleşti. Buna göre başvurunun zamanında yapılması hayati önem taşıyor. Habertürk yazarı Ahmet Kıvanç, İşsizlik Sigortası Kanunu kapsamında işsizlik maaşına hak kazanabilmek için işçinin son 3 yılda en az 600 gün priminin bulunması ve son 120 gün kesintisiz sigortalı çalışması gerektiğini vurguladı. Ayrıca işçinin kendi istek ve kusuru dışında işsiz kalmış olması şartı aranıyor.
İŞSİZLİK MAAŞI NEYE GÖRE BELİRLENİR?
Bir günlük işsizlik ödeneği, işçinin son dört aylık prime esas kazançları dikkate alınarak hesaplanan günlük ortalama brüt kazancının yüzde 40’ı oranında bağlanıyor. Hesaplanan işsizlik maaşı miktarı, brüt asgari ücretin yüzde 80’ini aşamıyor.
Son dört ay asgari ücretle çalışan bir işçinin işsizlik maaşı aylık 13.111,72 TL olurken, son 4 ay ortalama 55 bin TL brüt ücretle çalışan işçiye 21.833,02 TL işsizlik ödeneği veriliyor. Son 4 aydaki aylık brüt kazancı 66.060 TL ve üzerinde olan çalışanlara ise tavan miktar olan 26.223,44 TL işsizlik ödeneği ödeniyor.
İŞSİZLİK MAAŞI KAÇ GÜN ÖDENİR?
İşsizlik maaşının kaç gün ödeneceği, işçinin son üç yıldaki prim ödeme gün sayısına göre değişiklik gösteriyor. İş akdinin sona erdiği tarihten önceki üç yıl içinde:
-
600 gün primi olanlara 6 ay,
-
900 gün primi olanlara 8 ay,
-
1080 gün primi olanlara 10 ay işsizlik maaşı bağlanıyor.
30 GÜNLÜK BAŞVURU SÜRESİNE DİKKAT
İşsiz kalan çalışanların iş sözleşmesinin feshedildiği tarihi izleyen günden itibaren 30 gün içinde İŞKUR’a başvurması gerekiyor. Başvurular şahsen veya elektronik ortamda yapılabiliyor. Vekâletname ile avukat ya da bir başkası aracılığıyla yapılan başvurular kabul edilmiyor. 30 günlük başvuru süresinin son günü resmi tatile rastlarsa, süre resmi tatili izleyen ilk iş günü sona eriyor.
30 günlük sürenin bitiminden sonra da başvuru yapılabildiği ancak geçerli bir mücbir sebep olmaksızın 30 günden geç başvuranların, geciktikleri süre kadar toplam hak sahipliği süresinden indirim yapıldığı kaydedildi. Örneğin; 300 günlük (10 ay) işsizlik ödeneği hakkı olan bir işçi, başvurusunu iş akdi feshedildikten 45 gün sonra yaparsa, 300 gün yerine 285 gün işsizlik maaşı alabiliyor.
İŞTE MÜCBİR SEBEPLER
İŞKUR tarafından geçerli kabul edilen ve gecikme halinde kesinti yapılmasını engelleyen mücbir sebepler ise şu şekilde sıralanıyor:
Eş, çocuk, anne, baba veya kardeşlerden birinin vefatı (olayın olduğu tarihten itibaren 7 gün) ya da doktor raporu ile kanıtlanmak kaydıyla kendisinin veya bu sayılanlardan birinin hastalık hali,
- Yangın, yer sarsıntısı, sel baskını gibi doğal afetler,
- Herhangi bir nedenle ulaşımın imkansız hale gelmesi,
- Kanuni bir ödevin yerine getirilmesi,
- Muvazzaf askerlik hizmetinin yerine getirilmesi,
- Gözaltına alınma hali,
- Tutukluluk ve hükümlülükte geçen süreler,
- Savaş, sıkıyönetim, olağanüstü hal gibi durumlar,
- Salgın hastalık nedeniyle karantina,
- İşe iade dava kararlarının kesinleştiği tarihe (bu kapsamda işe başlatılanlar için işe başlatıldığı tarihe) kadar geçen dönem.
Belirtilen mücbir sebeplerin belgelenmesi durumunda işçinin maaş süresinden kesinti yapılmıyor. Başvurular izleyen ayın sonuna kadar sonuçlandırılırken, ödemeler her ayın 5'inde işçinin banka hesabına yatırılıyor. Ayrıca işsizlik ödeneği alınan süre boyunca çalışanların Genel Sağlık Sigortası (GSS) primleri İşsizlik Sigortası Fonu tarafından karşılanıyor.
Kaynak: Haber Merkezi
