Karadeniz’de ticari gemilere yönelik art arda gelen insansız deniz aracı saldırıları, bölgedeki seyir güvenliğini en kritik konuların başına taşıdı. Ukrayna'nın, Rusya'nın 'gölge filosu' olarak adlandırdığı petrol tankerlerini hedef alması üzerine, saldırıya uğrayan gemilere ilk müdahale Türk Kıyı Emniyeti ekiplerinden geldi. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan da ticari gemilere yönelik saldırıların kabul edilemez olduğunu belirterek ilgili tüm taraflara uyarıda bulundu.
SALDIRILAR HUKUKEN NEDEN YASAK?
Avukat Selçuk Esenyel, Karadeniz’deki saldırıların uluslararası hukuktaki karşılığını Milliyet.com.tr’ye değerlendirdi. Esenyel, Ukrayna'nın meşru müdafaa hakkını öne sürse de, sivil gemilerin hedef alınmasının uluslararası hukukun temel prensiplerine aykırı olduğunu vurguladı.
Avukat Esenyel: "Uluslararası hukukta durum hiç de bu kadar basit değil. Bu tankerler sivil gemiler. Silahlı çatışma hukukunun temel kuralı çok açıktır. Sivil gemiler koruma altındadır, askerî hedef değildir. Bir geminin ekonomik faaliyette bulunması, onu otomatik olarak bombalanabilir hale getirmez.”
Türkiye'nin Tepkisi Hukuken Haklı
Saldırıların, Türkiye'nin Münhasır Ekonomik Bölgesi (MEB)'ne yakın sularda gerçekleşmesi, Türkiye'nin tepkisini hukuken haklı kılıyor.
-
Seyrüsefer Serbestisinin İhlali: Saldırılar, başka bir ülkenin deniz yetki alanında gemilere yapıldığı için seyrüsefer serbestisinin ihlali anlamına geliyor.
-
Türkiye'nin Egemen Hakları: Bu durum, Türkiye'nin MEB'deki deniz çevresini koruma ve seyrüsefer emniyetini sağlama sorumluluğu ve yetkisinin çiğnenmesi demektir.
Çevre Felaketi Riski
Avukat Esenyel, petrol tankerlerinin vurulmasının olası bir çevre felaketine sebep olabileceğine de dikkat çekerek, bu yükümlülüğün savaş zamanında bile kalkmadığını ve büyük bir sızıntı durumunda Karadeniz'e kıyısı olan tüm ülkelerin (Türkiye'nin kıyıları, balıkçılık ve turizm) zarar göreceğini belirtti.
Türkiye'nin halihazırdaki tutumunun Montrö hassasiyeti, tarafsızlık ve tüm gemilerin eşit korunması üzerine kurulu olduğunu vurgulayan Esenyel, Karadeniz'in bir savaş alanına çevrilemeyeceğini kaydetti.
www.milliyet.com.tr
