Samsun’un en doğusunda, her sabah güneşin şehre girdiği ilk kapı olan Terme, gecenin karanlığına büründüğünde üzerine bambaşka bir hava kuşanır. Bir yanıyla bereketli ovanın sessiz çığlığını, diğer yanıyla hırçın Karadeniz’in uysallaşmış mırıltısını taşır bağrında. Terme sadece bir ilçe değil; toprağın suyla, tarihin ise bugünle girdiği o kadim pazarlığın en zarif şahididir. Bu gece, Miliç’in kumlarına vuran ay ışığının altında, bu şehri bir de kalbin gözüyle okumak gerekir.
Çeltik tavalarından yükselen o serin buğu rüzgâra karıştığında, Amazonların efsanelerden çıkıp bu bereketli düzlüklerde yankılanan ayak seslerini duyar gibi olursunuz. Terme’nin gecesi; fındık dallarının arasından süzülüp gelen, mısır püsküllerine dokunup soya tarlalarında dinlenen o devasa tarım döngüsünün yorgunluğunu, asil bir sessizlikle yıkar. Çarşı içindeki dükkânların kepenkleri indiğinde, Terme Çayı’nın üzerinden geçen köprülerde yankılanan o derin su sesi, şehrin asıl müziğini başlatır. Meydandaki o telaşlı kalabalık yerini serin bir huzura bıraktığında, ilçenin kalbinde atan o samimi esnaflık kültürü, boş dükkânların önünde bir vefa borcu gibi asılı kalır.
Şehre giren her yolcu, Terme’den geçerken aslında yeşil ve bereketli bir ova bulur. Gece vakti Terme Çayı’nın yatağından süzülüp giden sular, sadece denize dökülen bir akarsu değil, aynı zamanda bu toprağın bin yıllık hikâyesidir. Bir lokma pidesinin lezzetindeki o meşhur cömertlik, gecenin karanlığında bile sokaklara sinmiş bir sıcaklıktır. Terme, Karadeniz’in o meşhur hırçınlığını sinesinde yumuşatmış; onu mısıra, çeltiğe ve fındığa can veren verimli bir ovaya dönüştürmüştür. Bu gece, bu güzel ilçenin yıldızları daha parlak, toprağı daha bereketli görünüyor; çünkü Terme, kendisine emek verenleri hiçbir zaman darda bırakmayan, unutmayan, yüzünü güldüren ve cömertçe ağırlayan asil bir ev sahibidir