Karadeniz’de son 50 yıldır artan yabancı tür hareketliliği, deniz ekosistemi üzerinde ciddi bir baskı oluşturuyor. Uzmanlar, bu baskıyı oluşturan türlerin başında deniz salyangozu ve taraklı medüzün geldiğini belirtiyor. Bu türlerin yerli balık popülasyonları ve Akdeniz midyesi üzerindeki yıkıcı etkileri endişe yaratıyor.
TÜRK KARA SULARINA 500’E YAKIN YABANCI TÜR GİRDİ
Karadeniz Teknik Üniversitesi (KTÜ) Sürmene Deniz Bilimleri Fakültesi Balıkçılık Teknolojisi Mühendisliği Bölüm Başkan Yardımcısı Dr. Öğretim Üyesi Ahmet Şahin, denizlerdeki ısınma, tuzluluk oranlarındaki değişim ve artan kirlenme sonucunda ortama yeni türlerin girdiğine dikkat çekti. Şahin, yabancı türlerin adapte olmaları durumunda yerli türlerle rekabete girerek onların yok olmasına neden olduğunu belirtti. Yapılan çalışmalara göre, farklı yollarla Türk kara sularına 500’e yakın yabancı türün giriş yaptığı ifade edildi. Bu türlerin bir kısmı Süveyş Kanalı üzerinden gelen göçmen türlerden, bir kısmı ise gemilerin balast suları yoluyla ekosisteme karışan türlerden oluşuyor.
KARADENİZ EKONOMİSİNİ TEHDİT EDİYORLAR
Karadeniz’de en büyük ekolojik baskıyı oluşturan iki türün zararlı etkileri ise şöyle sıralanıyor:
-
Deniz Salyangozu: Kontrolsüz çoğalması, kıyı ekosistemlerinde tahribata yol açmakla kalmıyor, aynı zamanda Akdeniz midyesini yok etme noktasına getiriyor.
-
Taraklı Medüz (Denizanası): Özellikle ekonomik değeri yüksek olan hamsi gibi balık türlerinin yumurta ve larvalarını tüketmesi ve yerel türlerle besin rekabetine girmesi, balık popülasyonları üzerinde olumsuz etkiler yaratıyor.
AKDENİZ’DEKİ İSTİLA ÖRNEĞİ
Dr. Öğretim Üyesi Ahmet Şahin, Akdeniz’deki durumu örnek göstererek tehlikenin boyutuna dikkat çekti. Akdeniz kıyılarında balon ve aslan balıklarının neredeyse istila yarattığını ve oradaki yerli türleri ya ortamdan kovduğunu ya da yediğini ifade etti. Şahin, "Çok tehlikeli ve rakip tanımayan bu iki türün (balon ve aslan balığı) sularımıza adapte olduğu anlaşıldığında iş işten geçmişti" diyerek, Karadeniz’deki yeni türler için de benzer bir tehlikenin söz konusu olabileceği uyarısında bulundu.
UZUN VADELİ ETKİLER İLERLEYEN ZAMANDA GÖRÜLECEK
Şahin, balıkçılar tarafından sıkça yeni türlerin görülmeye başlandığını belirterek, bu geçişin son 5 yıldır yoğun bir şekilde devam ettiğini söyledi. Yabancı türlerin, ticari avcılığı yapılan hamsi, palamut, istavrit ve mezgit gibi türler üzerindeki etkisinin ilk etapta görülmesinin zor olduğunu belirten Şahin, türlerin gelip yerleşip stok oluşturması gerektiğini; bu sürecin nasıl işlediğini ve neyle sonuçlanacağını ilerleyen zamanlarda göreceklerini ifade etti.
İhlas Haber Ajansı
