Hazine ve Maliye Bakanlığı, vergilemede etkinliği artırmak ve kayıt dışılıkla mücadele etmek amacıyla bu yılın Ocak-Ekim döneminde yoğun bir denetim faaliyeti yürüttü. Yapılan incelemeler sonucunda önerilen vergi ve ceza tutarı 220 milyar lirayı aştı.
50 BİN MÜKELLEF İNCELENDİ
Bakanlık verilerine göre, yılın ilk 10 ayında yaklaşık 50 bin mükellef mercek altına alındı. Denetimlerde, çok kaynaklı veriler yapay zeka destekli programlarla analiz edilerek riskli alanlara odaklanıldı. Ayrıca bu yıl devreye alınan e-İnceleme Sistemi ile vergi incelemeleri dijital, güvenli ve hızlı bir şekilde yürütüldü. Bu kapsamda 83 bin izaha davet işlemi yapıldı ve 6 milyar lira vergi tahakkuk ettirildi.
Kayıt dışılığı önlemeye yönelik atılan adımlar arasında Akaryakıt sektöründe Ulusal Taşıt Tanıma Sistemi'nin devreye alınması, kayıt dışı faaliyetlere artırımlı cezalar ve usulsüzlükle mücadele cezalarının yükseltilmesi yer aldı.
1,1 MİLYON SAHA DENETİMİ
Kayıt dışılıkla mücadele saha denetimleriyle de sürdürüldü. 2025'in 9 aylık döneminde 1 milyon 110 bin saha denetimi gerçekleştirildi. Ayrıca hasılat tespiti uygulaması kapsamında aynı dönemde 253 bin denetim yapıldı.
Riskli mükelleflere yönelik özel programlar da yüksek sonuçlar verdi:
- "Beyanname Gözetim Programı" ile 17 bin 437 mükellef matrahlarını 32 milyar lira artırdı.
- "Yüksek Gelir Grupları Gözetim ve Uyum Programı" kapsamında belirlenen 10 bin şirket ortağından 2 bin 843'ü 15 milyar lira matrah artışı yaptı.
Mekansal Veri Analizi Programı sayesinde, gayrimenkullerin gerçek alım satım bedellerinin tespitiyle son 6 ayda ilave 1,2 milyar lira harç beyan edildi ve ödendi.
BEYANNAME SAYILARINDA ARTIŞ
Gerçekleştirilen bu denetimler ve uyum programları, beyanname sayılarında ve beyan edilen gelirlerde de artış sağladı:
- 2024 yılına ait kira, ücret ve diğer kazançlara ilişkin beyanname sayısı %24 artışla 2 milyon 248 bin oldu ve hesaplanan vergi iki katına çıktı.
- Bu yıl 473 bin mükellef ilk kez beyanname verdi.
- Gayrimenkul sermaye iradı mükellef sayısı, Eylül 2025 itibarıyla yaklaşık 1 milyon artarak 3 milyon 200 bine ulaştı.
Ticari, zirai ve serbest meslek kazancı gelir vergisi mükelleflerinin beyanname sayısı 2,7 milyonu aşarken, beyan edilen vergi tutarı %90 artışla 143,7 milyar liraya çıktı.
Anadolu Ajansı
