Mekke Savunma İttifakı TBMM gündeminde! Türk askeri için kritik süreç

Türkiye, Suudi Arabistan ve Pakistan arasında imzalandığı açıklanan Mekke Ortak Savunma Anlaşması, Türkiye Büyük Millet Meclisi'nin gündemine taşındı. Üç ülke arasında ortak savunma ve askeri iş birliğini güçlendirmeyi amaçlayan anlaşma, taraflardan birine yönelik silahlı saldırının tüm taraflara yapılmış sayılması ilkesine dayanıyor. Anlaşmanın Türkiye açısından yürürlüğe girebilmesi için anayasal onay sürecinin tamamlanması gerekiyor.

MEKKE ORTAK SAVUNMA ANLAŞMASI NEDİR?

Anlaşma, 7 Ağustos 2026'da Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Suudi Arabistan Veliaht Prensi Muhammed bin Selman ve Pakistan Başbakanı Muhammed Şahbaz Şerif tarafından Mekke'de imzalandı. Cumhurbaşkanlığı İletişim Başkanlığının açıklamasına göre anlaşma, üç ülkeden herhangi birine yönelik silahlı saldırının bütün taraflara yapılmış sayılmasını öngörüyor. Savunma sanayii iş birliği, askerî koordinasyon ve ortak caydırıcılığın güçlendirilmesi de anlaşmanın hedefleri arasında yer alıyor.

ANLAŞMANIN YÜRÜRLÜĞE GİRMESİ İÇİN MECLİS ONAYI GEREKİYOR

TBMM Başkanlığına sunulduğu bildirilen anlaşmanın, Türkiye açısından anayasal onay sürecinden geçmesi gerekiyor. Anayasa'nın 90. maddesi uyarınca, bu nitelikteki uluslararası anlaşmaların onaylanmasının kanunla uygun bulunması gerekiyor. TBMM'de uygun bulma kanununun kabul edilmesi, anlaşmanın iç hukukta onay sürecinin temel aşamalarından birini oluşturacak. Bununla birlikte yalnızca Meclis'e sunulması, anlaşmanın bütün hükümlerinin yürürlüğe girdiği anlamına gelmiyor. Anlaşmanın 20 Ekim itibarıyla TBMM Başkanlığına resmen sunulduğuna ilişkin kayıt, erişilebilen resmî kaynaklarda ayrıca doğrulanamadı.

TÜRK ASKERİ SUUDİ ARABİSTAN'A GÖNDERİLECEK Mİ?

Milli Savunma Bakanlığının aktarılan açıklamasına göre Türkiye'nin Suudi Arabistan'a olası askerî katkısı, Anayasa ve ilgili mevzuat hükümleri doğrultusunda değerlendirilecek.

Bu kapsamda anlaşmanın uygun bulunması yanında, Türk Silahlı Kuvvetlerinin yurt dışına gönderilmesi için gerekli yetkilendirme süreçlerinin de tamamlanması gerekiyor.

Üç ülke, 5 Ekim'deki ortak savunma toplantısı kapsamında, mutabık kalınan askerî kuvvet ve kabiliyetlerin Suudi Arabistan'a sağlanmasına yönelik hazırlıkları ele aldı. Ancak bu karar, Türk askerinin gönderilmesi için gereken iç hukuk süreçlerinin tamamlandığı anlamına gelmiyor.

ANLAŞMA HERHANGİ BİR ÜLKEYİ HEDEF ALIYOR MU?

Cumhurbaşkanlığı İletişim Başkanlığı, anlaşmanın herhangi bir ülkeyi hedef almadığını, savunma odaklı bir iş birliği mekanizması olduğunu açıkladı.

Başkanlık ayrıca Mekke Ortak Savunma Anlaşması'nın Türkiye'nin NATO kapsamındaki mevcut yükümlülükleriyle çelişmediğini belirtti.

Öte yandan anlaşma TBMM'de farklı siyasi değerlendirmelere konu oldu. Bazı muhalefet milletvekilleri Türkiye'nin bölgesel çatışmalara dahil olma riskinin Meclis'te ayrıntılı biçimde ele alınmasını isterken, anlaşmayı destekleyen milletvekilleri ortak savunma ve caydırıcılık hedeflerini öne çıkardı.