Türkiye’de ATM’lerde küçük banknotların giderek azalması vatandaşın günlük hayatını doğrudan etkilemeye başladı. Özellikle 20 TL ve 50 TL’lik banknotların birçok ATM’de bulunmaması, düşük bakiyeli hesaplarda ciddi mağduriyet oluştururken; esnaf, öğrenci ve emekliler yeni bir nakit krizinin ortasında kaldı.
ATM’LERDE 100 TL DÖNEMİ BAŞLADI
Bankaların ATM haznelerini daha verimli kullanma gerekçesiyle küçük banknotları sistem dışına ittiği belirtiliyor. Pek çok ATM’de artık en düşük para birimi olarak 100 TL yer alırken, vatandaş hesaplarında bulunan 40 TL, 70 TL gibi tutarları çekememekten şikayet ediyor.
Özellikle dar gelirli vatandaşlar ile öğrenciler, düşük bakiyelerine erişemediği için günlük ihtiyaçlarını karşılamakta zorlanıyor.
ESNAF SABAHI BOZUK PARA ARAYARAK AÇIYOR
Küçük banknot ve madeni para sıkıntısı esnafı da etkiliyor. Para üstü verebilmek için birçok işletme günün ilk saatlerinde çevredeki dükkânlardan bozuk para toplamaya çalışıyor.
Bazı işletmeler ise vatandaşın bozuk para getirmesi için çeşitli kampanyalar düzenliyor. Fırıncıların bozuk para getirene ücretsiz simit veya ekmek verdiği, dolmuş şoförlerinin bozuk parası olan yolculara öncelik tanıdığı ifade ediliyor.
“GİZLİ ENFLASYON” UYARISI
Uzmanlara göre küçük para birimlerinin piyasadan çekilmesi fiyatların yukarı yuvarlanmasına neden oluyor. Para üstü verilemediği durumlarda yapılan yuvarlamalar, özellikle dar gelirli vatandaşın cebinden çıkan ekstra maliyetlerin büyümesine yol açıyor.
Ekonomist Ahmet Karaoğlu, yaşanan sürecin enflasyonun fiziksel etkilerinden biri olduğunu belirterek şu değerlendirmeyi yaptı:
“ATM haznelerinin fiziki bir sınırı var ve ortalama işlem tutarları artınca bankalar mecburen 100 ve 200 TL’lik banknotlara yer açmak zorunda kaldı. Ancak bunun sokaktaki maliyeti çok ağır.”
“TİCARET KİLİTLENEBİLİR” UYARISI
Karaoğlu, küçük banknot eksikliğinin sadece vatandaşları değil, günlük ticaret akışını da tehdit ettiğini söyledi.
“Fiyatların yukarı yuvarlanması dar gelirlinin cebine ‘gizli enflasyon’ olarak yansıyor. Ayrıca öğrencilerin veya emeklilerin düşük bakiyelerine erişememesi büyük problem. Piyasada acilen küçük esnafı ve dar gelirliyi rahatlatacak bir nakit akışı planlaması yapılmazsa, sokak ekonomisinde ticaret kilitlenme noktasına gelir.”
mynet.com
