İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı’nın yürüttüğü soruşturma kapsamında dosyaya giren Vergi Denetim Kurulu raporları, yaş sebze ve meyve sektöründe tarladan markete uzanan fiyat sürecine ilişkin dikkat çeken tespitleri ortaya koydu. Raporda bazı ürünlerde üretici beyanları ile müstahsil makbuzları arasında önemli farklar bulunduğu belirtildi.
Hazine ve Maliye Bakanlığı Vergi Denetim Kurulu Başkanlığı tarafından hazırlanan iki ayrı raporda, yaş sebze ve meyve sektöründe faaliyet gösteren 41 riskli mükellef incelendi.
Vergi müfettişleri; çiftçi beyanları, müstahsil makbuzları, e-faturalar, Hal Kayıt Sistemi verileri ve şirket kayıtlarını karşılaştırdı. İncelemelerde bazı ürünlerde üreticilerin belirttiği satış fiyatları ile belgelerde yer alan maliyet rakamları arasında farklılıklar olduğu tespit edildi.
MANDALİNADA KİLOGRAM FİYATI FARKI
Raporda yer alan örneklerden birinde, bir üreticinin mandalinayı 6-8 TL/kg seviyesinde sattığını beyan ettiği, ancak ürünün müstahsil makbuzunda 28 TL/kg maliyetle gösterildiği belirtildi.
Aynı ürünün şirket tarafından ortalama satış fiyatının ise 31,82 TL/kg olduğu kaydedildi.
Başka bir örnekte ise üreticinin 12 TL/kg fiyatla sattığını belirttiği mandalinanın belgelerde 31,48 TL/kg olarak yer aldığı, satış fiyatının ise 31,65 TL/kg olduğu ifade edildi.
LİMONDA ÜRETİCİ BEYANLARI DİKKAT ÇEKTİ
Raporda limon üreticilerinin ifadelerine de yer verildi.
Bazı üreticiler, ürünlerini belirttikleri fiyatlardan sattıklarını ancak kendi adlarına düzenlenen belgelerde daha yüksek rakamların gösterildiğini öne sürdü.
Bir üretici, yaklaşık 50 ton limonu 45-50 TL/kg seviyesinde sattığını ancak belgelerde fiyatın 64-72 TL/kg arasında gösterildiğini ifade etti.
Başka bir üretici ise 35 TL/kg fiyatla sattığı limonların kendi adına düzenlenen makbuzlarda 70-78 TL/kg seviyesinde yer aldığını belirtti.
ÜRÜN MİKTARLARINDA DA FARKLILIK TESPİT EDİLDİ
Vergi Denetim Kurulu raporlarında yalnızca fiyat değil, ürün miktarlarıyla ilgili de farklılıklara dikkat çekildi.
Bir üreticinin yaklaşık 200 ton limon sattığını beyan ettiği, ancak adına düzenlenen belgelerde 633 ton limon gösterildiği aktarıldı.
Başka bir üreticide ise 126 tonluk satışın 328 ton olarak kayda geçtiği ifade edildi.
Patates üreticisine ilişkin incelemede ise yaklaşık 400-500 ton ürün satışı beyan edilirken, belgelerde 1 milyon 741 bin 840 kilogram patates bulunduğu tespit edildi.
HAYATINI KAYBEDEN KİŞİLER ADINA BELGE DÜZENLENDİĞİ İDDİASI
Raporlarda en dikkat çeken tespitlerden biri de hayatını kaybeden kişiler adına düzenlenen belgeler oldu.
İncelemelerde, bazı şirket kayıtlarında vefat etmiş kişiler adına müstahsil makbuzları düzenlendiği belirlendi.
Bir dosyada, daha önce hayatını kaybetmiş 49 kişi adına 87 müstahsil makbuzu düzenlendiği ve bu belgelerin toplam tutarının 2 milyon 524 bin 987 TL olduğu kaydedildi.
Başka bir incelemede ise ölü kişiler adına düzenlenen çok sayıda belgeye ilişkin tespitlerin raporlara yansıdığı belirtildi.
"ÜRÜN SATMADIM" DİYEN ÜRETİCİLER OLDU
Raporda bazı kişilerin kendi adlarına düzenlenen belgelerle ilgili farklı beyanlarda bulunduğu aktarıldı.
Bazı üreticilerin ilgili firmalara ürün satmadıklarını, bazı kişilerin ise zirai faaliyetlerinin bulunmadığını ifade ettiği belirtildi.
Bazı kayıtların ise üreticilerin yetiştirmediği ürünler üzerinden oluşturulduğuna yönelik beyanların yer aldığı kaydedildi.
RAPORLARDA MALİYETLERİN YÜKSELTİLDİĞİ DEĞERLENDİRİLDİ
Vergi Denetim Kurulu raporlarında, bazı örneklerde gerçek alış maliyetleri ile kayıtlı maliyetler arasında fark oluştuğu belirtildi.
Raporda değerlendirilen yöntemde; ürünlerin daha yüksek fiyat veya miktarla kayda alınması sonucu şirketlerin maliyetlerinin arttığı, böylece kâr marjlarının kâğıt üzerinde daha düşük görünebildiği ifade edildi.
Soruşturma kapsamında hazırlanan raporlar doğrultusunda incelemelerin sürdüğü bildirildi.
Kaynak: İhlas Haber Ajansı
