Türkiye genelinde devasa bir sektöre dönüşen dijital paket servis platformları, kuryeler üzerinde kurduğu "hız ve puan" baskısıyla trafik güvenliğini ve insan hayatını tehlikeye atıyor. Samsun'da çalışan motokuryeler, algoritmaların kendilerini kuralları ihlal etmeye ve hız yapmaya zorladığını belirterek çarpıcı açıklamalarda bulundu.
ALGORİTMA BASKISI KURALLARI ÇİĞNETİYOR
Kuryelerin performansını ölçen dijital sistemler, teslimat süresi uzayan çalışanı adeta cezalandırıyor. Samsunlu kurye Cem Burak Karagülle, platformların çalışma mantığını şu sözlerle özetliyor:
"Algoritma, kuryenin bir noktadan diğerine kaç dakikada gittiğini biliyor. Kurallara uyan ve daha uzun sürede giden kuryeyi sistem dışına itiyor. Siparişin hazırlanma süreci düştüğünde, kuryeye teslimat için sadece 10 dakika kalıyor. Bu da kuryeyi hıza teşvik ediyor."
"SLOT" SİSTEMİ KAZANCI DOĞRUDAN ETKİLİYOR
Sektörde uygulanan "slot ve puan" sistemi, kuryeler için hayati bir önem taşıyor. Kurye Şenol Bilgin, geç teslimat yapıldığında sistemin kuryeyi "görünmez" hale getirdiğini ifade ederek, "Geç götürüldüğünde slot açılmıyor, en alta düşüyorsunuz ve kazancınız düşüyor. Firmaların paket bonusları yüzünden arkadaşlarımız 20 dakikalık yolu 5 dakikada gitmeye çalışarak canlarını tehlikeye atıyor" dedi.
YASAKLANAN "HIZLI TESLİMAT" REKLAMLARI DEVAM EDİYOR
Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı tarafından hızlı teslimat vaat eden reklamlar yasaklanmış olsa da, kuryeler sahadaki durumun değişmediğini vurguluyor. Kurye Cemal Uz, kuryelerin bonus kazanmak adına kırmızı ışık ve yaya yolu ihlali yapmak zorunda kaldığına dikkat çekerek, "Bakanlık bu süreyi kaldırdı ancak fiilen 15-20 dakikalık baskı ve puanlama sistemi devam ediyor. Sonuçta ölümlü veya yaralanmalı kazalar kaçınılmaz oluyor" uyarısında bulundu.
DENETLEME KURULLARINA ÇAĞRI
Sektör temsilcileri ve kuryeler, dijital platformların algoritmalarının şeffaf bir şekilde denetlenmesi gerektiğini belirtiyor. Müşterilerin 30-40 dakikalık teslimat beklentisinin, mutfak hazırlık süreci dahil edildiğinde kurye üzerinde imkansız bir baskı yarattığı ifade ediliyor. Kuryeler, "Hız reklamı değil, güvenli teslimat" anlayışının hakim olması gerektiğini savunuyor.
İhlas Haber Ajansı
