Samsun’da sahil düzenlenirken

Samsun’da Adnan Kahveci Parkı (Eski Gümrük) ile Mert Irmağı arasındaki sahil şeridi yeniden düzenleniyor.
Burada göze batan en büyük değişiklik, fuar alanında kalan ve ‘Rus Pazarı’  olarak bilinen Yabancılar Pazarı ile Neco, Derya gibi düğün salonlarının yanı sıra çay bahçesi gibi dokuların tümden kaldırılacak olmasıdır.
Samsun’un denize bakan yüzü tamamen değişiyor yani.
Büyükşehir Belediyesi tarafından yakın bir gelecekte uygulamaya konulması beklenen proje, İlkadım’ın denize bakan yüzünü değiştirecektir.
Yüzeysel olarak incelediğimnde şık ve albenisi olan bir proje gibi bir intiba uyandırıyor.
Ama yeterli mi?
Bu konuda şüphelerim oluşunca Mimarlar Odası Şube Başkanı İshak Memişoğlu’nun yanı sıra, konuyu bu şehirde en iyi bilecek kişi olan Embiya Sancak’a sordum.
Ki, Embiya Sancak, sosyal paylaşım sitelerinden birinde projeyle ilgili paylaşımda bulunurken ‘’Ragıp Göker’in bile dikkatini çekemedik’’ demişti.
Şu sıralar, Ankara’da torun büyütmekte olan Embiya Sancak’la bir saat dolayındaki telefon konuşmamıza ‘’dikkatimi çekmeyi başardın, anlat bakalım, ne düşünüyorsun?’’ diye sorarak başladım.
İshak Memişoğlu’nun aksine, Embiya Sancak, eksiklerine rağmen projeyi beğendiğini söylüyor.
Ama İshak Memişoğlu gibi Embiya Sancak da, proje için açılan yarışmanın yapılış biçimini, yanlış buluyor.
Büyükşehir Belediyesi  ‘ben yaptım oldu’ anlayışını ve buna dair eleştirileri haklı çıkarır gibi, proje için açılan yarışmada Samsun’un yerel unsurlarını by pass ederek, yarışmayı, İstanbul merkezli bir firmaya yaptırdı.
Bu gibi proje yarışmaları için yasalarımızın yetkili kıldığı Mimarlar Odası’nın yanı sıra, OMÜ Mimarlık Fakültesi’nin yok sayılması kabul edilebilir bir hata değildir.
Ki, Mimarlık Fakültesi Dekanı ve Mimarlık Bölüm Başkanı Prof. Dr. Derya Oktay, bu konuda dünya çapında ün yapmış bir bilim insandır.
Samsun için plan ve proje hazırlayan Samsun Büyükşehir Belediyesi yönetenler, dünyanın dört bir yanında özellikle peyzaj düzenlemeleri gibi konularda konferanslar vermesiyle bilinen Derya Hoca bibi bir bilim insanını yok sayıyor.
Her şeyi çok iyi bildiklerini zanneden üç kişi tarafından uygulamaya konulan projelerin mahkeme duvarlarına toslaması boşuna değil zaten.
Görüntüsü itibariyle ilk bakışta göze hoş gelen bu projenin eksik tarafları nedir?
1- Kurtuluş Yolu.
Hatalı yere konuşlanan Kurtuluş Yolu, yeni düzenleme yapılırken, Fazıla Atabek’’in de zamanında dikkati çektiği gibi asıl yerine yapılmalıdır.
2- Taşıtlara açık yol olmaz:
Dolgu alanlarında taşıt trafiğine açık yol yapılamayacağı için, Samsun’un doğu ve batı ekseni için trafik akışını sağlayacak yeni düzenlemeler yapılmalıdır.
3- Geniş ve yüksek yapılar olmaz:
Peyzaj alanlarında şimdi olduğu gibi düğün salonu gibi yapılar kesinlikle olamaz. Ayrıca, 100 metrekareden büyük ve 3,5 metreden yüksek hiçbir yapı, dolgu alanında kurulamayacağı için projede gizlenmiş, kafeterya amaçlı öngörülen yapıların hiç birinde yemekli toplantılar gibi organizasyonları yapmak mümkün olmayacak.
Yeni sahil düzenlemesiyle, Samsun yeni bir yüze kavuşurken, bazı eksikler de gün yüzüne çıkmış oluyor.
Şöyle ki:
Şu an için 350 bine yaklaşan nüfusuyla Samsun’un en büyük ilçesi olan İlkadım’ın sahilinde yapılacak peyzaj düzenlemesi, sahili bir gezi alanına dönüştürüyor ama bununla birlikte sosyal donatı eksiği de gün yüzüne çıkmış oluyor.
Düğünlerin yanı sıra, bin kişiyi aşan yemekli toplantıların yapılabileceği sosyal donatılara da İlkadım’ın ihtiyacı olduğu unutulmamalıdır.
Demem o ki, Büyükşehir, mahkeme duvarına toslayan diğer projelerde olduğu gibi, bu projeyi hazırlarken açılan yarışmanın jürisinde, Samsun’un mimar ve bilim insanlarını yok saymamış olsa, bugün bu eksiklikleri konuşmayacaktık.
Ama kime anlatıyoruz.