Samsun Ondokuz Mayıs Üniversitesi (OMÜ) Eğitim Fakültesi Öğretim Üyesi Doç. Dr. Meryem Batık Vural, aile içi şiddetin dinamiklerine dair hayati uyarılarda bulundu.
Şiddeti "durumsal" ve "karakterolojik" olarak iki ana kategoriye ayıran Vural, her iki türün tedavi ve yaklaşım yöntemlerinin birbirinden tamamen farklı olduğunu vurguladı. Özellikle karakterolojik şiddetin patolojik bir yapıya sahip olduğunu belirten Vural, bu vakalarda değişimin her zaman mümkün olmayabileceğine dikkat çekti.
DURUMSAL ŞİDDET TERAPİYLE ÇÖZÜLEBİLİR
Şiddetin doğasını doğru analiz etmenin önemine değinen Doç. Dr. Vural, durumsal şiddetin genellikle öfke kontrol sorunlarından kaynaklandığını ifade etti. Bu tür şiddeti uygulayan kişilerin genellikle pişmanlık duyduğunu ve değişim için çaba sarf ettiğini belirten Vural, durumsal şiddetin bireysel destek ve çift terapisi ile ortadan kaldırılabileceğini söyledi. Ancak karakterolojik şiddet için durumun çok daha karmaşık ve tehlikeli olduğunu belirtti.
KARAKTEROLOJİK ŞİDDET: KOBRALAR VE PİTBULLAR
Şiddet vakalarının yüzde 20’sini oluşturan karakterolojik şiddeti John Gottman’ın "kobralar ve pitbullar" metaforuyla açıklayan Vural, bu iki profilin özelliklerini şu sözlerle aktardı: "Kobralar, antisosyal özellikler gösterir, dürtüseldir ve istediklerine anında sahip olmayı kendilerine hak görürler. Eşlerini tahakküm altına almak için döver ve duygusal istismar uygularlar; terk edilmekten korkmazlar. Pitbullar ise şiddeti genellikle aile üyeleriyle sınırlar ve eşlerine yoğunlaşırlar. En büyük korkuları terk edilmektir; bu korku yoğun kıskançlık krizlerine ve eşlerini bağımsız bir yaşamdan yoksun bırakma girişimlerine yol açar. Kobraların aksine, pitbullar eşlerine duygusal olarak bağımlıdırlar."
DEĞİŞİM HER ZAMAN MÜMKÜN DEĞİL
Araştırmaların karakterolojik şiddetin tamamen ortadan kaldırılmasının pek mümkün olmadığını gösterdiğini ifade eden Doç. Dr. Vural, bu tür vakalarda izlenmesi gereken stratejiyi anlattı. Kobralar ve pitbullar için bireysel terapinin sonuç vermediğini, çift terapisinin ise mağdur için daha zararlı sonuçlar doğurabileceğini belirten Vural, mağdurun güvenliğinin birincil öncelik olduğunu vurguladı: "Ölümcül olabilen bu şiddet türünün ayırt edilmesi ve mağdurun güvenli kaçış planı yapabilmesi hayati önem taşır. Şiddet gören kişi için istismarcı bir ilişkiyi bitirmek bir süreç işidir. Mağdurun önce kendi ve çocuklarının güvenliği için planlama yapması, ekonomik güvenceler elde etmesi ve bu şiddeti hak etmediğine dair kendi üzerinde çalışması gerekir."
EVLİLİK ÖNCESİ EĞİTİM VE FARKINDALIK ŞART
Şiddetin çoğu zaman evlilik öncesinde de belirti verdiğini ancak "romantik aşk" evresinde bu durumun fark edilemediğini dile getiren Doç. Dr. Vural, önleyici politikaların önemine değindi. Gençlerin evlilik öncesinde çift danışmanlığı almasının veya psikoeğitim programlarına katılmasının farkındalık yaratacağını belirten Vural, ülkemizde mağdurun uzun süreli korunmasına yönelik "güvenli kaçış politikalarına" duyulan ihtiyacın altını çizdi.
İhlas Haber Ajansı
