Ünlü tarihçi ve yazar Murat Bardakçı, Mustafa Kemal Paşa’nın 19 Mayıs 1919’da Samsun’a çıkışının sanılanın aksine "habersiz ve gizli" bir kaçış değil, Osmanlı Devleti tarafından en ince ayrıntısına kadar planlanmış profesyonel bir devlet operasyonu olduğunu açıkladı.
Bardakçı, Milli Mücadele’nin başlangıcı olan yolculuğun, bir kurma operasyonu titizliğiyle, günler öncesinden hazırlanan belgeler ve resmi kararnamelerle yürütüldüğünü belgeleriyle ortaya koydu.
RESMİ KARARNAMELER VE TAYİN SÜRECİ
Bardakçı, Samsun yolculuğuna dair detayları şu şekilde aktardı: "Mustafa Kemal Paşa’nın 9. Ordu Kıtaları Müfettişliği’ne tayiniyle ilgili kararname, 30 Nisan 1919 tarihinde bizzat Harbiye Nazırı Şakir Paşa, Sadrazam Damat Ferit Paşa ve Sultan Vahdettin tarafından imzalanmıştır. Bu tayin kararı, 5 Mayıs 1919 tarihli Resmi Gazete’de (Takvim-i Vekayi) yayımlanarak resmiyet kazanmıştır. Dolayısıyla yolculuğun her aşaması devletin bilgisi ve onayı dahilinde, hukuki bir zeminde ilerlemiştir."
ATLAR VE OTOMOBİLLER İÇİN BİLE VİZE ALINMIŞ
Murat Bardakçı, o dönem Karadeniz’in İngiliz işgali altında olması sebebiyle İstanbul’dan çıkış yapabilmek için İngilizlerden vize alındığına dikkat çekti. Bardakçı, Mustafa Kemal Paşa’nın yanında götüreceği 23 subay ve 25 er/erbaş olmak üzere toplam 48 kişilik listenin, 3 otomobilin ve hatta 6 atın bile İngilizlerden alınan vize belgelerinin mevcut olduğunu belirtti. Bardakçı, "Atlara dahi vize alınmış olması, operasyonun ne kadar detaylı planlandığının kanıtıdır" dedi.
Doğukan Sırgancı
