Ticaret Bakanlığı, yenilenmiş teknolojik ürünlerin satışında tüketici haklarını genişleten yeni düzenlemeyi duyurdu. Yenilenmiş Ürünler Hakkında Yönetmelik kapsamında, ikinci el teknolojik ürünlerin belirli standartlarla yenilenerek garantili şekilde yeniden satışa sunulması sürecinin daha şeffaf, güvenli ve denetlenebilir hale getirilmesi hedefleniyor.
Bakanlık açıklamasında, düzenlemelerin 1 Ağustos 2026 itibarıyla yürürlüğe gireceği belirtildi. Yeni yönetmelikle birlikte, yalnızca internetten yapılan alışverişlerde değil, mağazadan satın alınan yenilenmiş ürünlerde de tüketiciye 14 gün içinde gerekçesiz cayma hakkı verilecek.
MAĞAZA ALIŞVERİŞLERİNDE DE CAYMA HAKKI
Yeni düzenlemeye göre tüketiciler, fiziki mağazalardan satın aldıkları yenilenmiş ürünlerde de 14 gün içinde hiçbir gerekçe göstermeden sözleşmeden cayabilecek.
Bakanlıktan yapılan açıklamada, “Yeni düzenlemeyle birlikte yalnızca internet alışverişlerinde değil, fiziki olarak mağazalardan satın alınan yenilenmiş ürünlerde de tüketiciler 14 gün içinde hiçbir gerekçe göstermeksizin sözleşmeden cayma hakkına sahip olacaktır” ifadelerine yer verildi.
HER CİHAZ İÇİN DİJİTAL SİCİL KAYDI OLUŞTURULACAK
Yönetmelikle birlikte Yenilenmiş Ürün Bilgi Sistemi (YÜBİS) üzerinden her cihaz için dijital sicil kaydı oluşturulacak. Bu sistem aracılığıyla tüketiciler, üründe hangi parçaların değiştirildiğini, hangi işlemlerin yapıldığını ve ürünün kayıp, kaçak ya da çalıntı olup olmadığına ilişkin sorgu kayıtlarını görebilecek.
Ayrıca ilgili yenileme merkezi, bu merkezler adına işlem yapan işletmelerin bilgileri ve ürün sertifikaları da YÜBİS üzerinden tüketicilerin erişimine açılacak.
TELEVİZYONLAR DA KAPSAMA ALINDI
Mevcut düzenlemede cep telefonları, tabletler, akıllı saatler, oyun konsolları ve modemler yenileme kapsamında yer alıyordu. Yeni yönetmelikle birlikte televizyonlar da yenilenmiş ürün kapsamına dahil edildi.
Böylece tüketici güvencesinin daha geniş bir ürün yelpazesine yayılması amaçlanıyor.
AYKIRI DAVRANAN İŞLETMELERE YAPTIRIM UYGULANACAK
Yönetmelik hükümlerine aykırı hareket eden işletmelere idari yaptırım uygulanacağı belirtildi. Tüketicinin sağlığını, güvenliğini veya ekonomik çıkarlarını zedeleyen yenileme merkezlerinin yetki belgeleri, kurulacak komisyon tarafından askıya alınabilecek ya da iptal edilebilecek.
Yetki belgesi iptal edilen yenileme merkezlerine 1 yıl boyunca yeni belge verilmeyecek. Yenileme yetki belgesi için aranan ödenmiş sermaye tutarının da sektörün mali güvenilirliğini ve kurumsal kapasitesini artırmak amacıyla güncellendiği aktarıldı.
ELEKTRONİK DOĞRULAMA VE KONTROL ARTIRILACAK
Açıklamada, yenilenmiş cep telefonlarında taksit avantajı ve KDV oranının yüzde 1’e düşürülmesi gibi uygulamalarda yaşanabilecek suistimallerin önüne geçilmesi için elektronik doğrulama, kayıt ve kontrol mekanizmalarının geliştirildiği belirtildi.
Bakanlık, bugüne kadar yaklaşık 1,6 milyon ürünün yenilenerek yeniden piyasaya kazandırıldığını açıkladı. Bu sistemin elektronik atıkların azaltılması, döngüsel ekonominin güçlendirilmesi ve israfın önlenmesi açısından ülke ekonomisine katkı sağladığı ifade edildi.
BAKANLIKTAN SÜRDÜRÜLEBİLİR TÜKETİM VURGUSU
Ticaret Bakanlığı, yeni yönetmelikle hem çevre dostu ve sürdürülebilir tüketim alışkanlıklarının teşvik edilmesini hem de ikinci el pazarında tüketicilerin mağduriyet yaşamamasını hedeflediklerini bildirdi.
Açıklamada, “Ticaret Bakanlığı olarak; bu yönetmelikle hem çevre dostu ve sürdürülebilir tüketim alışkanlıklarını teşvik etmeyi hem de tüketicilerin ikinci el pazarında mağdur olmasının önüne geçerek güvenli bir alışveriş ortamı oluşturmayı hedefliyoruz” denildi.
AJANSLAR