Covid-19’a bağlı ölümlerin haritası çıkarıldı

Göğüs Hastalıkları Uzmanı Prof. Dr. Şevket Özkaya, yaklaşık 15 bin Covid-19 hastası üzerinde yapılan değerlendirme sonucunda hastalığa bağlı ölümlerin nedenlerini ortaya koyan bir “ölüm haritası” hazırladıklarını açıkladı. Özkaya, elde edilen bulguların gelecekte yaşanabilecek benzer salgınlarda uygulanacak tedavilere yol gösterebileceğini ifade etti.

YAKLAŞIK 15 BİN HASTA İNCELENDİ

Covid-19’un diğer solunum yolu virüslerinden farklı bir mekanizmayla ölüme yol açtığını belirten Prof. Dr. Şevket Özkaya, araştırmada hastalığın neden uzun sürdüğü ve ölüm oranlarının neden yüksek olduğu sorularına yanıt aradıklarını söyledi.

Özkaya, “Bu kadar ölümcül bir salgında ölümler neye bağlıydı? Diğer virüslerin akciğer tutulumlarını tedavi edebilmemize rağmen Covid-19 zatürresi neden bu kadar uzun ve ölümcül oldu? Bundan sonraki bu ve buna benzer salgınlarda ne yapacağımızı öğrenmek ve ölümlere engel olmak için yaklaşık 15 bin Covid hastamızda ölüm haritasını çıkarmayı amaçladık” dedi.

İnfluenza ve RSV gibi solunum yolu virüslerinin akciğerlerde enfeksiyon oluşturduğunu ve tedaviyle kısa sürede kontrol altına alınabildiğini belirten Özkaya, Covid-19’da ise farklı bir sürecin yaşandığını kaydetti.

Prof. Dr. Özkaya, “İnfluenza ve RSV gibi diğer solunum yolu virüsleri üst solunum sisteminden girdikten sonra akciğerlere yerleşerek enfeksiyon oluşturuyor. Bu enfeksiyonlara karşı uygulanan tedavilerle hastalık birkaç gün içerisinde kontrol altına alınabiliyor. Ancak Covid-19 virüsünün bambaşka bir mekanizmayla ölüme neden olduğunu bulduk. Diğer virüslerde olduğu gibi sadece enfeksiyon tablosu oluşturmuyor. Hücreye girdikten sonra gelişen sitokin fırtınası nedeniyle akciğerlerde enfeksiyondan çok tahriş edici enflamatuar hasar meydana getiriyor ve akciğerleri mekanik olarak harap ediyor. Bu nedenle enfeksiyon tedavisiyle hastalık sınırlandırılamadı, tedaviye yanıt vermedi ve hastalık uzadıkça ölüm oranları arttı” diye konuştu.

AKCİĞERLERDE CİDDİ FİZİKSEL HASAR OLUŞTU

Araştırmada birçok hastada sitokin fırtınasına bağlı olarak akciğerlerde ciddi hasar meydana geldiğinin gözlemlendiğini belirten Özkaya, bazı vakalarda pnömomediastinum ve pnömotoraks adı verilen akciğer yırtılmalarının geliştiğini söyledi.

Özkaya, “Birçok hasta, sitokin fırtınası dediğimiz kan plazmasının toksik ve tahrip edici etkisiyle akciğerlerin mekanik ve fiziksel olarak neredeyse paramparça olması sonucu 'pnömomediastinum' ve 'pnömotoraks' dediğimiz bir nevi akciğer yırtılması yaşadı. Büyük bir kısmında ise akciğer kılcal damarları enflamatuar ve kimyasal etkiyle parçalandığı için verilen oksijen kana ulaştırılamadı ve hastaları oksijen yetersizliğinden kaybettik. Kurtulan hastalarımız ise zamanında uygulanan anti-enflamatuar tedaviler sayesinde hayatta kaldı” ifadelerini kullandı.

Elde edilen verilerin gelecekte ortaya çıkabilecek benzer salgınlara karşı önemli bilgiler sunduğunu ifade eden Prof. Dr. Şevket Özkaya, “Artık bu ve buna benzer virüsleri tanıyoruz ve oluşabilecek salgınlara hazırlıklıyız” şeklinde konuştu.