Türkiye genelinde kredi kartı kullanımı her geçen gün artarken, bankaların yıllık kart aidatlarına yaptığı yüzde 70'e varan fahiş zamlar milyonlarca kart kullanıcısının büyük tepkisini çekti. Yıllık kart ücretlerinin bazı bankalarda 2 bin lirayı aşmasıyla birlikte, Samsun'da da kart şikayetlerinde adeta patlama yaşandı. Kentteki tüketici derneklerine ve hakem heyetlerine yapılan başvurularda, aidat iadesi talep eden vatandaşlara bankalar tarafından sunulan ağır harcama taahhütleri ve puan teklifleri yerel düzeyde de büyük huzursuzluk yarattı.
Kredi kartı kullanımı günlük hayatın vazgeçilmezi haline gelirken, harcama alışkanlıklarının dijitalleşmesi aidat krizini daha da görünür kıldı. Bankalararası Kart Merkezi (BKM) verilerine göre 2026 yılının ilk dört ayı itibarıyla Türkiye'de kredi ve banka kartı sayısı 147 milyon 633 bin 729'a ulaşırken, bu devasa pazardan alınan pay Samsun genelinde de dikkat çekici boyutlara ulaştı.
SAMSUN'UN İLÇELERİNDE KART KULLANIMI VE ŞİKAYET ORANLARI
Kent nüfusunun ve ticari hacmin yoğunlaştığı bölgelerde kredi kartı kullanım oranları doğrudan şikayet sayılarına yansıyor. Samsun genelinde kredi kartı kullanım oranlarının en yüksek olduğu ilçelerin başında, ticari faaliyetlerin ve nüfus yoğunluğunun merkez üssü konumundaki İlkadım geliyor. İlkadım'ı, genç nüfusu, yoğun hizmet sektörü ve online alışkanlıklarıyla öne çıkan Atakum ilçesi takip ediyor. Tarım ve ticaret hacmiyle dikkat çeken Bafra ile Çarşamba ilçelerinde de kart kullanım oranları üst seviyelerde seyrediyor.
Bankaların aidat kesintilerinden en çok etkilenen ve tüketici hakem heyetlerine en fazla başvuru yapan ilçeler de yine kart kullanımının zirve yaptığı İlkadım ve Atakum olarak kayıtlara geçiyor. Sosyal medyada bir kullanıcının, kart aidatının iadesi için bankanın kendisinden 108 bin lira harcama taahhüdü istediğini, hedefin altında kalması halinde ise eksik kalan kısmın ücret olarak tahsil edileceğini bildirmesi, kentteki kart kullanıcıları arasında da benzer örneklerle gündeme geldi.
KULLANILMAYAN KARTA BİLE AİDAT BORCU ÇIKARILDI
Kartın fiziki olarak basılmaması veya uzun süre çekmecede kalması bile bankaların ücret tahsil etmesinin önüne geçemedi. Başka bir tüketicinin ise 1,5 yıldır kullanmadığı, süresi dolduğu için yenisi de eline ulaşmayan kredi kartına 2 bin liralık aidat borcu yansıtıldığı öğrenildi. Konuya ilişkin değerlendirmelerde bulunan Tüketiciler Derneği (TÜDER) Genel Başkanı Levent Küçük, Finansal Tüketicilerden Alınacak Ücretlere İlişkin Tebliğe dikkat çekerek bankaların kart aidatı alabileceğini ancak bunun sınırsız bir hak olmadığını söyledi.
"BANKA AİDATSIZ KART VERMEK ZORUNDA"
TÜDER, yasaların tüketicilere tanıdığı hakların bankalar tarafından çoğunlukla göz ardı edildiğini veya gizlendiğini belirtiyor. Küçük, bankaların tüketiciyi önceden bilgilendirmesi ve onayını alması gerektiğini belirterek şu ifadeleri kullandı: "Yapılması gereken müzakeredir, yani pazarlıktır. Banka, bilgilendirmek ve onay almak zorundadır ancak ücreti doğrudan tahsil ediyor. Yasa da şunu der: Her banka, tüketiciye aidatsız kredi kartı vermek zorundadır. "Ayrıca mevzuata göre 180 gün boyunca hiç kullanılmayan kredi kartlarından yıllık kart aidatı tahsil edilemeyeceğini vurgulayan Küçük, bu durumdaki tüketicilerin haklarını araması gerektiğini söyledi."
AİDAT KESİLİRSE NE YAPILMALI?
Zam oranlarının en az yüzde 50 ile yüzde 70 arasında değiştiğini ifade eden TÜDER, haksız kesintiler karşısında izlenmesi gereken hukuki yolu sıraladı.Tüketiciler, kart aidatı tahsil edilmesi halinde öncelikle ilgili bankaya yazılı veya dijital kanallardan itiraz ederek ücretin kaldırılmasını veya iadesini talep etmeli. Özellikle maaş müşterisi olan ya da uzun yıllardır aynı bankayla çalışan kişilerin pazarlık gücü daha yüksek oluyor.
Bankanın iade talebini kesin olarak reddetmesi durumunda ise Samsun'da yaşayan vatandaşlar, ikamet ettikleri ilçelerdeki Tüketici Hakem Heyetlerine (İlkadım, Atakum, Bafra vb.) e-Devlet üzerinden ücretsiz bir şekilde başvurarak aidatın iadesini isteyebiliyor. Levent Küçük, uygun şartların oluşması halinde Borçlar Kanunu kapsamında 10 yıla kadar geriye dönük kart aidatlarının iadesi için dava açılabileceğini de sözlerine ekledi.
Tuğçe Gevşek
